1. <nav id="rQLkP"></nav>

      2. <nav id="rQLkP"><listing id="rQLkP"></listing></nav>

        <em id="rQLkP"><source id="rQLkP"><track id="rQLkP"></track></source></em>
        <big id="rQLkP"><address id="rQLkP"><nobr id="rQLkP"></nobr></address></big><form id="rQLkP"></form>
        <em id="rQLkP"></em>

          Legioná? Jaroslav Janda nám p?ináší svědectví o hrdinství i ka?dodenním ?ivotě rakouského vojáka, vále?ného zajatce a později legioná?e v období 1. světové války.

          Díky jeho bezmála 150stránkovému deníku Moje vzpomínky na světovou válku, který si zde m??ete stáhnout jako pdf nebo e-knihu, o?ívá svědectví, které nám p?i p?íle?itosti 100. výro?í 1. světové války p?ipomene její okolnosti i aktéry.

          P?e?těte si kompletní verzi deníku, zkrácený ?lánek s výběrem toho nejzajímavějšího, pou?te se o srbské frontě, prohlédněte si unikátní fotogalerii, a co vám nebude jasné, osvětlí slovník s vysvětlivkami a komentá?i.

          Chcete něco doplnit nebo máte vlastní poznatky o 1. světové válce?
          Napište nám na info@ nebo diskutujte na facebooku.

          Vzpomínky Jaroslava Jandy na světovou válku 1914–1918

          (zkrácený ?lánek 12 stran)

          M?j děde?ek Jaroslav Janda (1.1.1884 - 24.9.1969) pobyl na vojně mnoho let. V aktivu skoro ?ty?i roky v letech 1905 - 1908, kdy mu vojnu prodlou?il císa? pán z d?vodu anexe Bosny a Hercegoviny Rakouskem-Uherskem. Potom dalších témě? pět let strávil v 1. světové válce. V databázi legioná?? Vojenského historického ústavu je veden jako ?eta? 11. zdravotního oddílu.

          Jako rakousko-uherský voják  byl odvelen na srbskou frontu a byl zajat po dobytí Valjeva srbskou armádou v prosinci 1914. V roce následujícím absolvoval onu strašlivou zajateckou anabázi ze Srbska p?es Albánii a? do tehdejší Valony (Vlorè), cestu lodí na Asinaru a pobyt ve zdejším zajateckém tábo?e a poté cestu do Francie a pobyt v několika tamějších táborech. Do sboru ?eských dobrovolník? legioná?? vstoupil ještě p?ed jeho oficiálním povolením podáním ?ádosti 4. 10. 1917 v tábo?e v Carpentras, od 12. b?ezna 1918 byl ve výcviku, poté p?esunut na frontu, ú?astnil se boj? u Vouziers a Terronu. ?ást výcviku absolvoval jako vojín u 21. pěšího pluku,  poté byl p?e?azen k 22. pěšímu pluku. Demobilizován byl 10. května 1919. Vrátil se ke svému ob?anskému povolání v Planografii v Krakovské ulici na Novém Městě v Praze, zásah? legií na obranu mladé republiky v roce 1919 se ji? neú?astnil.

          V pr?běhu zajetí si Jaroslav Janda vedl podrobné deníkové zápisky s uvedením dat a zejména s podrobným ?asovým popisem pochodu zajatc? p?es Albánii do p?ístavu Vlorè. Ty se mu však v době jeho p?sobení na frontě ve Francii ztratily. V roce 1934 dostal darem dva prázdné vázané sešity, vrátil se tedy k myšlence své zá?itky popsat a 1. listopadu tého? roku se dal do práce. Pamě? ji? mohla tehdy padesátiletého mu?e trochu šálit, zd?razňoval však, ?e p?es mo?né drobné nep?esnosti v uváděných datech jednotlivých událostí bude psát jen o tom, co skute?ně pro?il. Zápisky dokon?il po dvou měsících práce na Silvestra tého? roku. V b?eznu 1962 ve věku ji? více ne? 78 let paměti znovu pro?etl, s úrovní vlastního literárního zpracování projevil velkou nespokojenost, ale p?es několik poznámek a dodatk? (nap?. za?azení úryvk? z knihy francouzského spisovatele H. Barbusse „Oheň“) ji? podstatné změny patrně z d?vodu zhoršující se paměti neprovedl.

          V ?ervenci 2014 uplyne sto let od vypuknutí 1. světové války, ale ji? 1. ledna 2014 vzpomene naše rodina 130. výro?í narození našeho dědy. Proto jsem se rozhodla děde?kovy zápisky opublikovat v elektronické podobě; jejich vydáním bych chtěla splatit dědovi dluh za jeho lásku a obětavost v době mého raného dětství. Ní?e uvádím výňatky.

           

          Mobilizace a cesta na frontu

          V neděli 26. ?ervence 1914 byla vyhlášena ?áste?ná mobilizace. Do 24 hodin se měli všichni p?íslušníci vojenských těles uvedených na plakátech vylepovaných na ve?ejných místech hlásiti u svých útvar?. M?j oddíl však nikde uveden nebyl, asi v souvislosti s tím, ?e z Prahy je do Mostaru v Hercegovině, kam jsem pat?il, dosti daleko. A? v úterý ráno 28. ?ervence jsem se tedy šel hlásiti na vojenské velitelství na Karlovo náměstí na Novém Městě. Upozorňoval jsem, ?e pat?ím do Mostaru k saniterák?m. Šikovatel ve slu?bě mi odebral vojenskou kní?ku, odešel do kancelá?e, za chvíli vyšel a prý, abych u? tam z?stal. Ven u? mě strá?e nechtěly pustit, t?eba?e jsem prohlásil, ?e se musím na vojnu p?ipravit a rozlou?it se s domovem. Později jsem se ale p?ece jen dostal ven a za to u? jsem tam nevlezl, jen skrze plot jsem se vyptával známých, co jsem s nimi v aktivu slou?il, kam jsem p?idělen, a tak jsem to dělal p?es týden, dokud nás neoblékli do mundúru a nenastoupili jsme slu?bu v Albrechtských kasárnách na Smíchově. Mobilizace šla u našeho útvaru velice špatně, jako by to byla ji? p?edzvěst pozdějších potí?í a nesrovnalostí. Speditér, který nám měl p?ivézt ze skladiště vojenskou muntúru a výzbroj, ji celý týden vozil po Praze. Rozkazy se neustále měnily, ko?í se závozníkem a nákladem se ?ídili dle těchto rozporuplných p?íkaz? a z Karlova náměstí vezli vše do Albrechtských kasáren, do Karlína na Invalidovnu, poté na Vyšehrad a nakonec opět na Smíchov. Mezitím pilně v ?ervencovém vedru zavla?ovali svá hrdla a tak jim týden pěkně uplynul. Asi za 14 dn? po vypuknutí války si náš kadet Manda povšiml, ?e k jeho útvaru nepat?ím, ale p?i pra?ském sanitním oddílu R.S.t. 3/8 (ReserveSanitatsAbteilung Nro. 3/8  Korps) si mě p?ece jen ponechali.

          V noci ze 14. na 15. srpna jsem spal v kasárnách oble?en, měl jsem slu?bu jako „tagskaprál“. Ve t?i hodiny ráno byl vyhlášen „tagwach“ (budí?ek) a ji? ve ?ty?i jsme táhli o síle 12 sanitních oddíl? po 60 mu?ích st?edem Prahy na nádra?í císa?e Franze Josefa. Náš oddíl měl hornistu, kterému chyběly p?ední zuby a ani neuměl troubit, to mu však nebránilo, aby ve všech ulicích nevzbou?il spící obyvatele, kte?í udiveně vystrkovali hlavy z oken. Na nádra?í jsem se rozlou?il se sestrou Marií, asi dvě hodiny jsme tam ?ekali a dostali letáky s  písni?kami na cestu. První naše štace byla v Benešově, kde ?ty?em našim voják?m, tou?ícím se ještě osvě?it ?eským pivem, ujel vlak. Poté jsme dojeli do Vídně, a kdy? nás v noci p?etáhli na ji?ní nádra?í a jelo se dále k jihu, pochopili jsme, ?e jedeme na srbskou frontu.

           

          Na srbské frontě a v zajetí

          P?es Záh?eb, Sisak a Sávský Brod, Vinkovci,  Guňu na levém b?ehu Sávy a Br?ku na pravém, kde p?išel rozkaz „všechno ven“ a dostali jsme první „saniteráckou“ práci.  Vykládali jsme dlouhatánský vlak plný puše?né munice, prý tam bylo 16 milion? patron. Z vysokého náspu jsme nosili bedny do p?íkopu a do strouhy, ze strouhy zase nahoru na louku a tam jsme bedny  skládali do kubík?. Po ukon?ení práce jakýsi oficír prohlásil, ?e je vše špatně. A tak jsme to p?ekládali podle šň?ry do ?ad a do vodováhy a? do tmy. Byla to pak ohromná pyramida.

          V Br?ce jsme se usídlili v turecké škole a dostali k ošet?ení první raněné, jich? však denně mnohonásobně p?ibývalo. Všichni měli o?i „na vrch hlavy“, byli vyděšeni a vyprávěli s hr?zou o šrapnelech, o tom, jak Srbi umějí dob?e st?ílet. Vyfasovali jsme 30 voz? s koňmi, ko?í byli místní sedláci, mobilizovaní na po?átku války. Ti se zpo?átku domnívali, ?e byli povoláni k jednorázové práci, kdy? poznali, ?e s námi mají být natrvalo, dosti se jim to zajídalo. A tak se stalo, ?e starý táta vyst?ídal syna – hospodá?e, dítě tátu a postupně místo zdravých silných sedlák? ko?írovali naše povozy děti a starci. Náš oddíl  na po?átku války s bohatými zásobami slamník?, dek a lo?ního prádla, potravin a nádobí vyjel k frontě.  V době p?íprav p?echodu p?es ?eku Drinu, tvo?ící hranici mezi Bosnou a Srbskem, jsme dle rozkazu stavěli feldšpitál ze strom? a větví, ovšem jen proti slunci, ale nikoli proti dešti. Tenkrát nepršelo, a ?ádný na to nep?išel, ?e by mohlo.  První ranění byli srbští vojáci. Také jsme měli polní mši s kázáním, na ni? muselo všechno kolem lágrující a na útok se p?ipravující vojsko. Feldkurát Gabriel si to pak od pán? d?stojník? „vypil“, morálku mu?stva nijak nepozvedl. Kázal toti?, ?e se nalézáme ve velikém nebezpe?í, ka?dou chvíli m??e zaznít povel: Zachraň se, kdo m??eš, nep?ítel je tu!  

          Jako ?eta? jsem ?asto některý ?as i denně jezdil ke korpskomandu k „abfertigungu“ pro rozkazy, s hlášením, pro polní poštu atd. do vzdálenosti 15-20 km podle toho, kde jsme lágrovali. Jezdil jsem vozem podobným bry?ce bez pér, místo sedadla jsem měl jen otep sena.  K tomu zni?ené cesty, tak jsem v?dy p?ijel pozdě ve?er celý rozmlácen a rozt?esen. Jednou ve?er p?ijedu, a hned Macák na mě: „Po?kej, zugsfíro, ty budeš zav?enej, ukrad´ jsi oficír?m uherský salám!“ Myslel jsem, to bude nějaká legrace. Ale všichni mi vá?ně potvrdili, ?e v noci někdo ukradl d?stojník?m salám, podobný salámu mému, a ten byl ú?edně zabaven.  Druhý den jsem ho však dostal zpět, jen dvě kole?ka od?íznutá. Profesor Pelná?, náš léka?, si toti? všiml, ?e konec mého salámu je p?íliš suchý a starý. Odkrojili dvě kole?ka a zkoumali, zda za dvanáct hodin konec takto okorá. To se nestalo, a tak se p?esvěd?ili, ?e není jejich, nebo? z něho jedli ve?er p?edtím, ne? jim byl ukraden.

          Po krásných teplých dnech nastal v ?íjnu 1914 déš? a my neměli nic nad sebou.  Po prvním dešti stekl z našich plachet škrob a byly jak ?ešeta. Na poli u Suljin-Háruň se nacházela hlavní armádní zásobárna. Po navezení mouky za?ali peka?i v pojízdných pekárnách péci komisárek, ale déš? většinu pytl? mouky brzo úplně poni?il. Srbi naplnili lodní mlýny kamením a pustili je po rozvodněné Drině. Mlýny všechny našimi pionéry postavené pontonové a bárkové mosty pobo?ily a vše uplavalo. Pionér?m nez?stalo nic ne? prázdné podvozky. Nato Srbi zaúto?ili a v těch zmatcích na ústupu se mnoho lidí utopilo v ?ece.

          Ve Zvorníku jsme denně ošet?ovali několik stovek nově p?ivá?ených raněných. Nemocnici jsme z?ídili v kasárnách, ranění le?eli na podlaze ve všech barácích i kolem barák? venku. Kucha?i ve dne v noci va?ili, p?i tom si sami museli zabíjeti ?ivé voly, ostatní roznášeli jídlo, tě?ce raněné jsme snášeli z voz? atd. Já měl navíc za úkol shánět chleba od místních peka??. Pracovali jsme týden ve dne v noci. P?icházely rozkazy posílat naše lidi do fronty sbírat raněné. Trény s raněnými stály pak ve velikém lijáku na dvo?e, lehce raněné jsme vynášeli z baráku na déš? a tě?ce raněné se sna?ili umístit vevnit?. Jakmile se nám poda?ilo vše uspo?ádat, p?išel rozkaz k ústupu do Tuzly a poté do Sapny.

          Poté na po?átku listopadu rakouská armáda zaúto?ila, p?ekro?ila Drinu a my jsme se po mnoha peripetiích se zapadlými vozy usadili v Kamenici v soudní budově. V celém měste?ku ve všech domech i skladištích samí ranění, asi p?ldruhého tisíce.  Mimo toho asi 600 zajatých Srb?, které jsme té? krmili a hlídali. Ranění byli do našeho p?íchodu úplně bez pomoci, rány si balili do list? ze soudních knih a protokol?, inkoust se jim vpil do ran, nedalo se to ni?ím o?istit. Z toho byly ?etné otravy krve, mnoho p?ípad? tetanu. Z po?átku tam byl jeden léka? (byl brzy odvelen jinam), s tím jsem chodil po domech a odebírali jsme nemocným mo? do prázdných dělových mosazných patron od šrapnel?. Zásoby jsme brzo vy?erpali, a tak se dělaly nájezdy do opuštěných vesnic a rekvíroval se dobytek, krávy i prasata, aby bylo co va?it. Pán?m d?stojník?m jsme naopak zrekvírovali bednu od ?erveného k?í?e s potravinami pro raněné, kterou ukrývali ve skladišti.

          20. listopadu jsem dostal rozkaz jet do 17 km vzdáleného Valjeva,  po vy?ízení zále?itostí na korpskomandu ?. 15 jsem měl nakoupit zásoby a p?ivézt poštu. Ty scény po cestě byly strašné, uvázlá auta, mrtvoly lidí v blátě le?ící, mezi nimi i jedna ?ena, mrtvoly mladých vodi?? osl? a koní, desítky zví?at. Jelo se p?es všechno, koni p?es krk jedním kolem, ?ádný to neporu?il odklidit. V?bec trény a jejich d?stojníci, ti prohrávali válku svou nedbalostí a hloupostí.  Srbové na ústupu za sebou ni?ili telegrafní ty?e a dráty se válely po silnici. Takový etapový trén (měl a? 150 voz?, vp?edu dva d?stojníky a ?eta?e a kaprála na koních) vjel do drát?, koně se do nich zapletli, celý trén z?stal stát. ?idi? vozu slezl, koně vypletl, p?ejel, ale drát z?stal na silnici. Nezapletl-li se druhý, jistě to byl bu? t?etí ?i ?tvrtý pár koní; a pak se procedura opakovala. Tak to šlo dob?e celý měsíc a „osvícené“ d?stojníky od trénu ani nenapadlo, ?e by ten drát prostě mohli dát z cesty odstranit.

          Do Valjeva jsme se na p?íkaz korpskomanda p?estěhovali na Mikuláše a doufali jsme, ?e po opravě úzkokolejky do Mladenovace a dráhy do Bělehradu budeme moci posílat raněné do Rakouska, a do Srbska budou p?icházet zásoby a munice. Kdy? jsem dle rozkazu dovedl feláka Glovackiho ke korpskomandu, aby nás ohlásil, k našemu p?ekvapení se ji? šikovalo na ulici témě? p?ipraveno k odchodu. Stála tam kavalerie co ochrana, dále všechny kancelá?e v bednách a na koních, a všechen personál, kterého bylo hojně, generálové, štábní oficí?i atd. Dráty od telefon? ust?íhané, u? jsem za?al vě?it, ?e zase pobě?íme. Ale náš abteilung byl ur?en z?stat u raněných, ve městě jsme za?ili dělost?eleckou bitvu a upadli do srbského zajetí. P?edtím jsme se po útěku ma?arských saniterák? museli ujmout špitálu v budově místního gymnasia, 30 našich lidí na 3 000 raněných v nemocnici, v domech, školách a hotelích.

          Ranění nebyli dlouho p?evazováni, v obvazech plno vší, někte?í měli u? otravu. Dr. Milota a dr. Schwarz pracovali od ?asného rána dlouho do noci pouze na amputacích.  Kadeta Mandu jsme p?ivezli nemocného, měl skvrnitý tyfus. První z našeho oddílu také zem?el, šli jsme mu na poh?eb všichni, ve dvojstupu se šavlemi.  Na hrob jsme mu dali k?í?, byl pochován v rakvi a sám. Ve sklepě gymnasia stále p?ibývalo mrtvol. Nakládali jsme je na v?z vojenské lékárny a p?evá?eli na h?bitov, kde byly ukládány do šachet po 25. Naše poh?bívání vypadalo však nejslušněji, h??e byli poh?bíváni z jiných nemocnic, vezeni na malých srbských mizerných vozech, po cestě spadla hlava nebo noha a brousila se o kolo. Od rána do ve?era se jezdilo a dlouho jsme nesta?ili mrtvé odvá?et, zvláště kdy? naplno vypukly epidemie.

          15. ledna 1915 jsem cítil, ?e mnou lomcuje zimnice, mě?ím si teplotu a mám 39.2 hore?ky. Mnozí z našich u? le?eli nemocní, do té doby zem?eli t?i, tak jsem si ?ekl, snad také p?jdeš do neznáma. Chtěl jsem, aby po mně zbyla fotografie, dal jsem se tedy vyfotografovat. Zaplatil jsem p?edem, ?e si pro obrázky pošlu. Napsal jsem adresy dom? bratrovi a sestrám a po?ádal jsem kamarády, aby mně vyzvedli fota a poslali je na p?íslušné adresy. Pak jsem ulehl. Tu noc jsem měl jistě p?es 40 stupň? hore?ky, ve všech kostech bolest, jako bych v nich měl ?havé olovo, a pak jsem nic o sobě nevěděl. Proti hore?ce mi dávali ledové obklady, blouznil jsem, slyšel ot?esy země, chvějící se pod tíhou na frontu ta?ených dalekonosných srbských děl. Po dvou týdnech jsem se za?al uzdravovat, zatímco jiní kolem mě m?eli. Mezi nimi m?j dobrý kamarád Josef Falout.

          Pak p?icházely dopisy na vojáky, kte?í však u? zem?eli. P?íbuzní doma nemohli o svém blízkém nic zvědět, psali adresu na nás všechny zajatce: Vále?ní zajatci ve Valjevu. Prosili nás, abychom jim napsali pravdu, aby alespoň věděli jistě, kde zem?el. Posílal jsem pak mnoho lístk? na všechny strany se všemi daty zanesenými v úmrtní knize. P?íbuzní zprávám nechtěli vě?it a znovu mi psali o další podrobnosti.

          V zá?í 1915 jsem za?al pracovat v šesté reservní nemocnici, srbský pan doktor v hodnosti majora si dal zap?áhnout ko?ár a osobně si mě vy?ádal na zajateckém komandu. Na chvíli jsem byl zase ?lověkem. Spal jsem na vlastní posteli, ?istě ustlané, v pěkném pokojíku, dostal ?isté vy?ehlené prádlo a bílý pláš?, vykoupal jsem se v lázni, a dostával jsem denně ¼ litru dobrého ?erveného vína. Mimo to jsem si zvykl píti slivovici, ?ekli mi, ?e mi to pom??e od pr?jmu, kterým jsem trpěl po celou válku. Měl jsem dozor nad 20 rakouskými ošet?ovateli raněných, nemocní a ranění byli Srbové, poskytována byla dobrá strava a velice dobré ošet?ení léka?ské.

           

          Anabáze z Valjeva do Valony

          Po útoku Bulharska na Srbsko nastala zlá doba pro naše „hostitele“ a pro nás hrozná cesta Srbskem a poté Albánií. My z nemocnic jsme vyrazili 19. ?íjna. P?es ?a?ak, Trstenik a Kruševac do Prištiny se ještě dob?e šlo v útvarech, měli jsme trochu peněz a ob?as jsme i něco jídla fasovali. V pozdějším ?ase hladem a nemocí vy?erpán ?asto jsem z?stal sám, a? druhý ?i t?etí den se s našimi zase shledal. Všechny cesty byly do nedohledna zaplaveny zajatci, kterých se po?ítalo 65 000, dále šlo 60 000 srbských rekrut? a několik tisíc ?ák? d?stojnické školy srbské. Na ústupu jsme viděli st?ílet srbské dělost?electvo, zatím, co jedna baterie st?ílela, druhá nás p?edjela, zaujala nové posice a pak druhá zas ustupovala na nové místo odporu. Pozoroval jsem srbské dělost?elce, byli úplně klidni p?i tom, ?ádný strach neb panika. Výborná organisace.

          P?es Kosovo pole a Mitrovici jsme se dostali do Bicany a stezkou pro osly stoupali do hor. Vysoko v horách foukal silný vítr, poletovaly vlo?ky sněhu a nikde nebylo místa rovného, kde bychom se mohli p?i spaní polo?it bez obavy, ?e se někam nez?ítíme do propasti. Šlo se nám h?? a h?? do vysokých kopc? a zase hluboko do propastí, denně jsme se brodili p?es potoky, někdy ani oheň jsme neměli, a kdy? ano, va?ili jsme si jen ?aj z ostru?in. Za?alo silně mrznout a lidé padali, aby u? nikdy nepovstali.

          Po p?íchodu do Malé Debry jsem prodal Faloutovy hodinky, ale za papírové peníze mi nikdo nechtěl jídlo prodat. V měste?ku Struga na b?ehu Ohridského jezera se mi poda?ilo vyměnit s mladou dívkou poslední kousek mýdla za veliký krajíc chleba. Za celou válku jsem takový nikde v Srbsku neviděl! Pravý ?itný chleba, veliký krajíc z velikého selského bochníku, jako by ho ukrojila naše ?eská „pajmáma“. Zašel jsem k jezeru za boudu a tam jsem celý krajíc snědl. P?ed tím jsem byl blízek zoufalství, ten krajíc mi ?íkal: doufej, dějí se i nemo?nosti, nezahyneš! Te? s lepší náladou a novou nadějí do budoucnosti jsem vykro?il do města. A tam se mi poda?ilo za papírový desetidinár nakoupit ?ty?i veliké nasolené ryby!

          Na h?ebenech hor bylo u? 75 cm sněhu a dále hustě sně?ilo. S povolením srbského podporu?íka a zákazem rozdělávat oheň  jsme z?stali dvě noci v jakémsi chlévě. Ve dne, kdy? jsem musel ven, byl jsem úplně oslepen od sněhu. T?etí den jsme mohli jíti dál, já se s bolavýma o?ima díval na nohy ?lověku, který šel p?ede mnou, abych viděl, kam mám šlápnout. Hned po ránu jsme se museli brodit vodou. Ihned nám to na nohách mrzlo. Kouskem zašpi?atělého d?eva jsem si vyš?uchoval z rozpadlých bot sníh, který se mi tam nacpal a utvrdl tak, ?e jsem nemohl jíti. Cestou jsme viděli zmrzlé a polozmrzlé le?et na zemi. P?es nebezpe?ná místa mě p?eváděl Rubáš, abych se nez?ítil do propasti. Všechno mi na zemi splývalo, neviděl jsem, kde mám stoupnout. Sestoupili jsme do údolí, poprvé za celou cestu do teplého kraje blízko mo?e u měste?ka Elbasánu. Prodali jsme poslední kusy šatstva za kousky zahradního turka, nava?ili guláš z koňské zdechliny. V noci však zase p?išel mráz. Po dalších peripetiích jsme se 6. prosince 1915 ocitli na lukách p?ed Tiranou, 8. prosince p?ed branami Dra?e.

          Tam jsem se po dvou měsících opět „uviděl“, kdy? jsem se u pot??ku myl. Jak jsem se nad vodu nahnul, viděl jsem ve vodě jako v zrcadle chlapa, a? jsem se ulekl. Oto?ím se, kdo za mnou stojí, byl jsem tam sám. Podívám se znovu, ale poznat jsem se nemohl. To tedy jsem byl já! Vzpomínal jsem, jak jsem litoval v duchu ty druhé, a odhadoval, jak asi daleko se ještě povle?ou, ne? padnou! Sám jsem se nikde neviděl, zrcátko jsem neměl, a te? jsem se náhodou spat?il, jak ještě daleko ubo?eji vypadám ne? ostatní!  Celých sedm neděl jsem se neholil, byl jsem zarostlý, hubený, na hlavě směšnou trosku ?epice – zkrátka dlouho jsem se prohlí?el, ne? jsem uvě?il, ?e jsem to skute?ně já!

          Vzhledem k ost?elování Dra?e rakouským lo?stvem byla naše karavana p?esměrována do Porty Valony (dnešní Vlore) a poslední z mnoha ?ek, kterou jsme na této cestě p?echázeli, byla Vojusa. Na pokyn italského ser?anta „avanti“, který ?ídil nalodění na prám a všiml si mého tou?ebného pohledu, jsem se dostal mimo po?adí 15. prosince s cizí ?etou na druhou stranu ?eky. Obstoupil nás oddíl bersagliér?, bodáky nasazené, široké klobouky s pe?ím, ouzké kalhoty, peleriny na ramenou, a u? nás vedli ve ?ty?stupu.

          Zcela jistě jsem si tím zachránil ?ivot. Ti, kte?í toho dne nebyli p?evezeni, hrozně zkusili. Po strašlivé pr?tr?i mra?en stoupla voda v ?ece o několik metr?, prám se utrhl a odplaval a ti za ?ekou, bylo jich několik tisíc, z?stali deset dní bez pomoci a bez jídla.

           

          „Pole ztracené“

          Po dvou dnech jsme se nalodili na italskou dopravní lo? Gordoba a vypluli z valoňského p?ístavu kolem Apeninského poloostrova na Asinaru. Ostrov měl jen malý p?ístav, kde se p?ed válkou nacházela malá karanténní stanice pro cestující z Asie a z Afriky. Vozili nás na bárkách, se?adili a pochodem vchod do lázní a desinfekce.  Oble?ení do vydesinfikovaných oděv? s vyfasovanou dekou jsme pochodovali asi p?l hodiny cesty od p?ístavu. Tam jsme byli rozděleni po pěti a ka?dá pětice dostala dohromady jeden stan. Ihned jsme je stavěli do ?ad na trávníku. Vál studený vítr od mo?e, celou noc jsme se klepali zimou.

          Po nějaké době jsme dostali nové mundúry a vystavěli v rovinaté ?ásti „Oslího ostrova“ nové tábory. Náš se jmenoval „Campo perdu“, ?esky „Pole ztracené“, a p?esná adresa pak zněla „Campo perdu, II. reparto, III. gruppo, Isola Asinara“.  V tomto tábo?e jsme snad na tom byli ještě nejlépe ze všech. To proto, ?e naše lo? po dva týdny pro nás t?ikrát denně va?ila, i víno jsme dostávali a tak jsme se zase trochu zrestaurovali. Našich mrtvých na choleru zem?elých bylo sice několik stovek, ale v jiných táborech se jednalo o tisíce zajatc?.  Byli to zejména ti, kte?í nejd?íve ?ekali na obnovení p?evozu p?es Vojusu a jedli všechno mo?né, ?áby, ještěrky, trávu i mrtvé kamarády. Doplazili se do Valony a divoce se vrhali na suchary, které jim Italové rozdávali. Na lo? se dostali ve zbědovaném stavu, jejich lodě neměly za?ízení na transporty ani neva?ily, jednou denně jim rozdali studené konservy a suchary. Proto všichni ji? na lodích po stovkách umírali a my jsme poté na b?ehu ostrova mrtvoly odnášeli a poh?bívali v šachtách.

          Na tuto adresu jsem také jako první obdr?el na svátek svatého Josefa 19. b?ezna 1916 peně?ní dopis od bratra na 49 lir. V tehdy nově z?ízené kantině jsem všem v našem stanu koupil chléb, sýr, salám, rybi?ky a víno a uspo?ádal pro ně hostinu. Po krásném jaru, kdy na Asina?e vykvetly tisíce květ?, p?išlo léto a na ostrově bylo k nesnesení. Veliké vedro, ?ádný stín, vítr s pískem, nedostatek vody, která se musela p?ivá?et ze Sardinie, to vše vedlo k tomu, ?e jsme tou?ebně ?ekali, kdy nás lodi za?nou p?evá?et do Francie.

           

          Ve francouzských táborech

          18. ?ervence jsme s naší nákladní lodí v doprovodu dvou torpédovek p?istáli v Toulonu. Nejprve jsme byli internováni v ji?ní Francii v tábo?e Scarpiagne, poté jsme byli děleni na skupiny a naše skupina o 120 zajatcích byla po r?zných peripetiích p?evezena do Biessardu asi 40 km od Le Havru, kde se nacházel německý zajatecký tábor. Do práce se jezdilo na parní?cích na velké zámo?ské lodě. Pracovalo se nep?etr?itě ve dne i v noci na osmihodinové směny, vylo?ovalo se uhlí, brikety, koks, papír, d?íví, obilí bu? na vagony, nebo na velké vle?né ?luny. Dělal jsem velitele pracovní ?ety a tlumo?níka a nau?il jsem se jezdit s lodním je?ábem. Jeden feldvébl Němec p?išel k mé partě a poslouchal moje lidi, jak ?esky a chorvatsky mluví mezi sebou p?i práci. On nerozuměl, tak se mě ptal: „Ti lidé mluví rakousky, ?e?“  Divil se tomu, kdy? slyšel, ?e rakouská ?e? neexistuje a kolika ?e?mi se v Rakousku vlastně mluví. Náš „spojenec“ toho nevěděl.

          Skoro denně jsme viděli p?ijí?dět velké námo?ní lodi s anglickými vojáky, jezdily a? do Rouenu, ?eka byla hluboká.  Jak uviděli německé zajatce,  pok?ikovali na ně  „nieder mit Kaiser!“ Němci zase na ně, Angli?ani se nahrnuli na palubě na stranu k nám, a? se lo? hodně naklonila. Angli?tí vojáci byli v?dy v novém mund?ru jak ze škatulky. Francouzi měli starý spravovaný mund?r. Na frontě a za frontou jsem později pozoroval, ?e Angli?ané jsou moc pyšní, nafoukaní, s nikým se nekamarádili.

          V polovině listopadu jsme byli nákladním zape?etěným vlakem p?evezeni k Pa?í?i a vypuštěni na nádra?í Susy-Bonneuil, odkud jsme šli pěšky k ?ece Marně, kde se stavěl vojenský p?ístav a na něj navazující ?eleznice. Tamější zajatecký tábor byl obsazen pouze Slovany, byli tam zejména Chorvati. Zde jsem pro?il románek v dopisech se Švýcarkou sle?nou Mínou, který se p?erušil v polovině ledna, kdy jsme byli náhle skupina 18 šikovatel? a ?eta?? odvezeni nejprve do Etampes asi 100 km ji?ně od Pa?í?e a poté do Orleansu. Poslední dopisy od Míny jsem obdr?el právě sem, pak u? jsem nic o ní nezvěděl, ani po válce, kdy? jsem psal jí i její matce do Švýcar. Posledním táborem, kde jsme my rakouští zajatci byli internováni spole?ně s Němci z ?íše a Bulhary, byl Carpentras asi 26 km severně od Avignonu.

          V našem baráku bylo asi 60 ?ech?, smýšlením rozdělených do t?í skupin. Já jsem pat?il do skupiny „revolu?ní“, která chtěla rozbití Rakouska-Uherska a pora?ení Německa. Druhá skupina si to p?ála také, ale ze strachu p?ed „Rakušáky“ ml?eli, jen mezi ?ty?ma o?ima nám dávali za pravdu, ale nahlas své mínění se báli pronášet. A? na ?eta?e Karla S., v civilu strá?níka z Plzně, ten chtěl ?eskou autonomii v rámci Rakouska. Pak tu byla skupina t?etí, ta chtěla jen vítězství Německa a Rakouska, z nich si po?ínal a? zu?ivě František P. Měli jsme mezi sebou neustálé slovní p?tky, p?i nich? jsme dostávali najevo, ?e a? bude konec války, ?e se dom? nebudeme smět vrátit, jinak ?e budeme viset.

          4. ?íjna jsme si p?e?etli v novinách „?eskoslovenská samostatnos?“, ?e u? se o to jedná, ?e nám bude povolena naše ?sl. armáda. A tak se nás ten den p?ihlásilo 10,  jako „na po?est“ svátku císa?e Fr. Josefa, do legií. P?ihlášky jsme psali ?esky a francouzsky a p?edali je do kancelá?e. Zajetí, stále mezi dráty a mezi stejnými obli?eji, a pak ty vě?né hádky p?sobily na nás neblaze. Rozhodli jsme se, ?e se p?ihlásíme dobrovolně na práci, na kácení lesa. Se dvěma Němci nás bylo celkem 22.  Ostatní Němci a také Ma?a?i nás prohlašovali za zrádce, ?e jdeme pomáhat Francouz?m, a? nemusíme. My si z toho ale jen tropili smích, měli jsme se dob?e, v lese jsme si va?ili, práce nebyla namáhavá, ?ádný nás nehonil. Denně jsme šli dvakráte p?es město, leccos zajímavého a nového viděli, bylo to trochu jako na svobodě, t?eba s námi chodila strá?. Byli to starší vojáci, celý den hledali v lese laný?e, ani jsme toho nepozorovali, ?e nás hlídají.

           

          Vzh?ru do legií!

          Po Vánocích jsme byli všichni ?eši pozváni do kancelá?e, kde nás o?ekávali dva naši legioná?i. Bratr poru?ík Martínek k nám měl ?e?, ale ?ekl bych, ?e mohla míti lepší ú?inek, kdyby byla pronesena jinak, volena jiná slova, ne? ta, která v mnohých budila hr?zu, t?eba: „naše práce bude krvavá“. Tak dva z u? p?ihlášených ubyli, pod záminkou, ?e po?adují, aby jim byla zachována hodnost. Kde?to my ostatní jsme tam všichni vstoupili jako prostí vojáci. Docílili toho později a setkali jsme se s nimi a? na frontě. Druhý den jsme byli p?estěhováni do baráku po Srbech a v našem baráku se potom mnozí ?eši smutně projevili, kdy? proti nám sch?zovali a mluvili proti celé akci zahrani?ní. Avšak také jeden Němec, ?eta? p?vodem od Mostu, do této doby v?dy mě zdravil „servus Janda“, te? mě zdravil „nazdar Janda“ a p?itom se na mě usmíval. Ten prohlásil, ?e nás zcela chápe a ?e je zcela v po?ádku a naší povinností chtíti svou samostatnos?, ?e nás to jen ctí.

          P?i lou?ení s táborem nám byla ze všeho nejmilejší ?e? mladého bulharského kadeta na rozlou?enou. Mluvil velice pěkně, ?istě a pomalu, ?e jsme mu všichni dob?e rozuměli. ?eši, co s námi nešli, plakali a slibovali, ?e p?ijdou, abychom se ale postarali o to, aby byli dáni do jiného tábora bez Němc?. Druhého dne ráno jsme odjí?děli p?es Avignon do Marseilles.  Tam jsme celých 6 neděl ?ekali na další bratry.

          Poté jsme p?es Toulouse, Bordeaux a Angoulême odjeli do Cognacu. Doprovázeli nás francouzští ser?anti, měli jen pistole, omlouvali se nám, ?e nás nevedou co zajatce, ale ?e nás doprovázejí jen jako pr?vodci. Všichni jsme měli na ?epicích bílo?ervené pásky a u? bez potupných ?ísel a písmen. V Cognacu na nádra?í nás o?ekávala ?eská vojenská hudba, zahrála nám obě naše hymny a vedla do města. Někte?í se v kasárnách dali do tance, kdy? se dostavil generál Janin s kapitánem Šnejdárkem. Rozdělili nás po rotách, dostal jsem se s Rosypalem k 6. rotě 21. pluku. Naše ?eta byla většinou z bývalých srbských zajatc?, několik „Rus?“ a „Amerikán?“. Všichni ale ?eši, a tak jsme si také ?íkali, abychom se rozeznali. Byli jsme ubytováni v prvním pat?e skladiště upraveného k bydlení. Druhý den jsme dostali vojenský oblek, pušku atd. a ve?er u? jsme mohli jíti volně do města na vycházku. Tím u? opravdu kon?ilo naše dlouhé zajetí a my se cítili velice š?astni a svobodni. P?i zapisování šikovatel Chrástek chtěl mě dát zase k saniterák?m, a ?e budu desátníkem. Já jsem však nechtěl ani slyšet, chtěl jsem k st?elc?m a bojovat proti nep?íteli.

          Nastal d?kladný výcvik a postupně se nás nashromá?dilo v Cognacu tolik, ?e jsme se tam nemohli vejít.  Za?al se stavět 22. pluk, a ten byl ur?en do Jarnacu. Jedna ?eta z ka?dé roty měla tvo?it základ roty pluku ?. 22. Všichni jsme chtěli ale z?stat u 21. pluku. Proto se losovalo. Na naši ?etu padl los.

          Po ukon?ení výcviku p?išel rozkaz poslat několik set našich lidí na frontu k Soissons. Neměli býti zatím pou?íváni k útok?m, ale byli po deseti umístěni mezi francouzské vojáky, dr?eli hlídky a pozorovali, jak si francouzští vojáci po?ínají. Po obdr?ení povolení se zapojili do výpad? a vedli si velmi úspěšně. Sotva odešli do zázemí, Němci za?ali ofenzívu a vytvo?ili pr?lom francouzské fronty mezi Soissons a Remeší a? k ?ece Marně k Château-Thierry. Byl to poslední německý úspěch, který stál na obou stranách mnoho krve, Němci ale byli vr?eni zpět a od té doby byli stále v defenzívě.

          My se zatím lou?ili s Cognacem a Jarnacem, jeli vlaky p?es Tours do Darney u Epinalu. Byl jsem spole?ně s p?ítelem Záho?íkem p?eveden od šesté roty st?elc? „na týden ?i dva“ opět k saniterák?m. Kdy? se francouzský léka?, jemu? jsme byli p?iděleni, dověděl, ?e jsem byl ?eta?em u sanity v Rakousku, nechtěl k mému návratu svolit, ?íkal, ?e jsem na správném místě. Nedalo se nic dělat, ?asem jsem se s tím smí?il, zvláště ?e tam z?stal i Záho?ík.

          Na konci ?ervna 1918 p?išlo slavnostní p?edání praporu našeho pluku. Bylo to něco krásného. Zú?astnil se ho francouzský president Poincaré, náš ministr dr. Beneš, mnoho francouzských a spojeneckých vysokých d?stojník?, i srbský tam byl. Bylo p?ítomno také několik starých francouzských vyslou?ilc? z války roku 1870. Pěvecký sbor za dirigování bratra Rytí?e zpíval sborové písně, všichni, oba pluky, jsme zpívali: „Bývali ?echové“ a „Kdo? jsú bo?í bojovníci“. Proběhlo mohutné defilé. Zašli jsme za návrší, se?adili jsme se ve dva mohutné proudy po rotách. Pak jsme vyrazili. Stále se objevovaly nové a nové ?ady. P?ed francouzským presidentem a celou jeho vznešenou spole?ností byla louka, rovina, šli jsme jako ocelové hradby. Dostali jsme pochvalu, všechno velice dob?e dopadlo. Potom byla prohlídka našich ubikací. Měli jsme je okrášlené. Popsané nápisy, ?esky i francouzsky, La Victoire ou la Mort! Vítězství nebo smrt!

           

          V bojích na západní frontě

          Na frontu v Alsasku-Lotrinsku jsme pochodovali pěšky asi 6 neděl, zpo?átku ve dne, později v noci, v?dy 9-10 hodin, a to nejprve do Rouges Mont poblí?e Altkirchu. Odtud jsme zamě?ovacím dalekohledem z dělost?elecké pozorovatelny měli mo?nost pozorovat  Mylh?zy a Basilej. V Mylh?zách state?ně dýmaly komíny, jistě tam Němci vyráběli munici ve dne v noci.

          Francouzská tě?ká artilerie, motorizovaná a na šestikolových autech velice pohyblivá, st?ílela a? 18 km daleko st?elami několik metrák? vá?ícími. Obsluha děl jezdila a bydlela asi v deseti obrovských autech, podobných stěhovacím voz?m. Vozili s sebou dílnu, je?áby, munici, ?ekali, a? se setmí, uschováni pod stromy, aby je aeroplány nevyslídily. V noci p?ejeli na p?edem ur?ená vybetonovaná stanoviště, děla p?ipravili k palbě, rozst?íleli, co chtěli dle programu rozst?ílet, a ráno, kdy? je německé aeroplány hledaly, u? byli dávno na jiném místě. Sešli jsme se s nimi později u Vouziers.

          Do první linie jsme táhli v noci, a sice více napravo ke švýcarské hranici. Po p?íchodu do vesnice na naše stanoviště nás Němci za?ali ost?elovat z děl. Dělové koule létaly se silným hvízdotem p?es naši stodolu, dopadaly ale dále za vesnici. Neměli jsme ?ádných ztrát. Po?ítali jsme s tím, ?e naše no?ní pochody byly vyzrazeny. Z Belfortu jsme poté celá divize, 21. a 22. pluk ?sl. a 119. pluk francouzský, postupovali za st?elby našich protiletadlových děl do Champigny a poté se p?esunuli vlakem do Epernay. Postupně jsme procházeli místy, kde se ji? ?ty?i roky bojovalo. Vše bylo granáty p?eoráno a zpustošeno a? hr?za, tam musely padnout statisíce lidí. Ze starých les? ?ouhalo jako by strniště ze silných strom?, a zbytky strom? byly celé rozštípané nastojato od granát?. Lesy byly vyrabované, Němci v nich zakládali parní pily, ?ezali na místě trámy a prkna, a co nespot?ebovali v zákopech, vozili dom?. ?asto jsme ?etli na sloupu, tady stávala obec ta a ta, marně jsem se namáhal najít stopu alespoň po jediném domě.

          Němci ustupovali, byli jsme ve druhé linii na frontě mezi Soissons a Remeší, denně jsme je pronásledovali 10 a? 20 km. Viděli jsme ú?asná německá opevnění, zákopy, a mnoho drátěných p?eká?ek, a? 16 m širokých ve t?ech ?adách za sebou. K?ly byly ?elezné a po zemi bylo rozházeno plno pichlák? ze ?eleza tak dělaných, ?e v?dycky jeden ostrý hrot byl vzh?ru, a? se to p?evalilo, jak chtělo. P?eká?ky byly v místech, co jsme táhli, málo poškozené, jen tanky nám projely cestu, Němci bez obrany je rychle opouštěli, kdy? jim hrozil obchvat na k?ídlech. Dělost?electva tam byla ohromná spousta a stále p?es nás st?íleli. Vpravo i vlevo zároveň s námi postupovaly a do veliké dálky bylo viděti upoutané francouzské balony. Zatímco sta děl nep?etr?itě st?ílelo, jiných sta děl postupovalo. Pak zase postupovali ti, co p?estali st?ílet vzadu, a st?íleli ti, co je p?edjeli. Jinde fronta stála, a tak nás t?i pluky nalo?ili na velká transportní auta krytá jako stěhovací a p?evezli nás v noci p?es Remeš do Mourmelonu.

          Postupovali jsme dále k Terronu a Vouziers. Ve dne lesem, jinak v noci. Oheň šlehající z jícn? děl p?iosvětloval nám cestu. V první linii jsme se s Francouzi nesetkali, jen ?ídce a daleko od sebe z?stal kulomet, a kdy? na něj naši p?išli, kulomet?ík ukázal rukou: „Boches la-bas!“ a hodil kulomet na rameno a zmizel. My ale to štěstí neměli, na okraji lesa kopali vojáci zákopy. Měli jsme je za Francouze, hlásili se heslem tiše: „?ekoslovak“. Němci hned do nás kulometem a v tom chaosu nám sebrali 11 lidí do zajetí. K tomu jsme měli ztráty, mrtvé a raněné. Ustoupili jsme asi 100 metr?, tam ne? mírně nakloněná rovina, bez zákop?, bez travi?ky. Ka?dý si pod sebou vyhrabal peká? jako zajíc a tam jsme le?eli celý den, nad námi německé aeroplány, ?ídily na nás palbu z děl. Naštěstí Němci špatně st?íleli, jinak by nás tam mohli rozsekat na kaši. Ale stejně jsme měli velké ztráty. Někde tam jsem také ztratil své poznámky.

          P?ed rozedněním jsme zahájili útok. Dělost?electvo bylo obeznámeno, kdy to za?ne, a tu ?ekali u nabitých děl, po zahájení útoku a kdy? jsme neo?ekávaně za?ali útok, potom teprve nám dělali tzv. bará?. Kolem oblasti, kterou jsme chtěli obsadit, dopadalo tisíce granát?, a tou hradbou st?el nemohl nikdo p?ijít Němc?m na pomoc. Dob?e se nám to poda?ilo, obsadili jsme celou tu ?ást lesa, co jsme chtěli a vyst?elili signál: cíl dosa?en! Uko?istili jsme několik děl, kulomet?, minomet? a celé skladiště min. Zajali asi 100 Němc? a další pobili.

          Te? jsme zna?ně zlepšili pozice. Les byl z větší ?ásti hustý, tam se nedalo projít, a šla lesem jedna blátivá cesta, bylo tam poškozeno vodovodní potrubí. Po dobu, co jsme měli trochu ?as, jsme si prosekávali novou cestu, tu dosavadní Němci moc ?asto bombardovali. ?asu se nám nedostávalo, měli jsme mnoho raněných. P?evaziště jsme si z?ídili ve staré pískovně, jáma byla asi 40 krok? dlouhá a 20 široká. Po ošet?ení se tě?ce ranění nosili do Vouziers, tam dělali i menší nutné operace a pak je sanitními auty odvá?eli do zázemí, do nemocnic. Bylo to asi 5 km nosit, někdy nám z města p?išli na pomoc francouzští nosi?i. U jámy-p?evaziště jsme měli zapíchnutý velký ?ervený k?í? – prapor. Ale Němci nic na to nedbali a st?íleli na nás, éra ?ídila palbu, granáty padaly kolem jámy, hlína se na nás sypala, ale do nás se netrefili, a? později v noci. Tak jsme raději prapor ?erveného k?í?e odstranili. P?iběhl jeden bratr Amerikán k nám do jámy, udělal poplach: Němci jdou! Nechal jsem obvazování, sko?il po pušce a nábojích, lehl si na kraj jámy a koukám po Němcích. Bylo jich opravdu hodně, asi 50, ale všiml jsem si, ?e kolem nich jsou naši brat?i s bodáky na puškách. Vynadal jsem tomu poplašenci a šel po své práci.

          Po boji jsem se šel také podívat na zajaté Němce.  Byli to chlapi jako hory, Bavoráci. Stáli vy?azeni ve dvojstupu, kolem nich naše strá?e. Na samém kraji stál v první ?adě chlap-obr, celý po?obaný od neštovic, hr?za z něj šla. Tu p?išel ke mně jeden bratr, abych mu dal cigaretový papírek, který jsem měl schovaný v pouzd?e pod devítirannou pistolí. Otev?u pouzdro, vytáhnu pistol, a tu jsem si všiml, ?e ten po?obaný strachem vyvaluje o?i a svému sousedovi v ?adě ?íká: Schau! (podívej). Vytáhl jsem druhou rukou cigaretové papírky, dal jsem z toho kamarádovi a zas papírky i pistol do pouzdra zpátky a podíval se na Němce. Němec si oddychnul, byl celý zpocený za tu chvilku, utíral si šátkem obli?ej, smál se na mě a ?ekl mi: Es ist warm. Myslel jsem si: však já vím, pro? ti bylo horko.

          Později p?i tábo?ení v lese jsem na svém místě našel krabi?ku a v ní skleněné trubi?ky s ?irou tekutinou, v nich zasazený doutnák s há?kem a rozbuškou a na krabi?ce návod, co se s tím má dělat. P?i opuštění místa natrvalo má se to rozvěsit za há?ky na stromy, zapálit a rychle odejít.  Byl to yperit, kterým Němci zamo?ovali terén. Jediná kapka, kdy? p?išla na holé tělo, vyleptala díru do hloubky a udělal se velký v?ed. Po zapálení kapalina vybouchla, rozst?íkla se po k?oví, a pokud tudy někdo procházel, dostala se snadno na obli?ej nebo na ruce. V létě se vypa?ovala a po vdechnutí z toho mohla být opět smrt.

          8. listopadu k nám ji? do zázemí p?ijel dr. Beneš, měl k nám ?e? o vále?né situaci a p?evratu doma s tím, ?e ka?dou chvíli lze ?ekat německou kapitulaci. A opravdu u? druhý den Němci ?ádali o p?ímě?í. To u? jsme měli na voze rozhlasový p?ijíma? bateriový na sluchátka a jeden náš in?enýr to poslouchal, stenografoval a pak zprávy v?dy napsal na papír a vyvěsil. Po skon?ení boj? nás dopravili do lázeňského měste?ka Vittel, náš 2. prapor 22. pluku byl v měste?ku Attigny. Za týden nás tam objevila jedna ?ena z Darney, udělala poplach a město ?ádalo, aby tam ?echoslováci byli p?elo?eni. A tak brzo rance na zjednané vozy a putovali jsme pěšky 20 km do Darney. To bylo vítání a radosti na obou stranách. A nedo?kavosti, a? pojedeme dom? a kdy. Deváté vánoce na vojně jsem pro?il u? na cestě dom? v italské Padově a 4. ledna 1919 nás na Hlavním nádra?í v Praze uvítal V. Klofá?.  Táhli jsme st?edem města ve ?ty?stupech, rota za rotou, velký jásot a vítání. Potom jsme byli ubytováni v ?ernínských kasárnách na Hrad?anech, měl jsem také dvakrát slu?bu na Hradě, dostal jsem po devíti letech na vojně kone?ně dovolenou. 10. května 1919 jsem byl demobilizován.

           

           

           

          © PhDr. Jaroslava Hlavá?ková, CSc.,

          Srbská fronta v období 1914 -1915 Valjevo ve vále?ných letech

          K získání údaj? o situaci na srbské frontě v období 1914 -1915 a o situaci ve Valjevu a okolí se poda?ilo prostudovat dvě nové publikace srbských autor?.

          Známý srbský historik K. Miloševi? v rozsáhlé knize o osudech rodné země v období 1. světové války uvádí, ?e Srbsko ztratilo 1 244 000 obyvatel (842 000 civilist? a 402 000 voják?),...

          p?i?em? ve svých p?edvále?ných hranicích mělo dle jeho údaj? pouhých 2,9 milion? obyvatel, ztratilo by tedy 43 % svého obyvatelstva.

          Z této knihy vypisuji zajímavé údaje vztahující se p?ímo ?i nep?ímo k pobytu J. Jandy na srbské frontě.

          Rakousko-uherskou armádu z 25% tvo?ili Rakušáci (t.j. rakouští Němci), z 23% Ma?a?i, z 13% ?eši, z 9% Chorvaté, Srbové a balkánští muslimové, z 8% Poláci a Ukrajinci, ze 7% Rumuni a ze 4% Slováci (tj. ?ech? a Slovák? bylo 17%, jejich podíl na po?tu obyvatel monarchie ?inil 16, 5%). D?stojnický sbor byl ze 75% tvo?en rakouskými Němci .

          Po vyhlášení války Srbsku Rakousko-Uherskem 28. ?ervence 1914 se ujal vrchního velení srbské armády korunní princ-regent Alexandr Karadjordjevi? (1888-1934). Tého? dne se na stranu Srbska p?idala ?erná Hora; 6. srpna 1914 se oficiálním prohlášením svého krále Nikoly I. Petrovi?e (1841-1921) stala spojencem Srbska. Po vyhlášení mobilizace a války se srbská vláda p?emístila z Bělehradu (nacházel se témě? na hranici s Rakousko-Uherskem) do Niše (proto i dědova vále?ná zajatecká pošta byla směrována p?es Niš. Zde sídlila i cenzura a st?edisko komunikace s Mezinárodním ?erveným k?í?em). Generální štáb, p?etransformovaný ve vrchní velení, sídlil v Kragujevaci. Ná?elníkem štábu vrchního velení do doby návratu vojvody Radomira Putnika (1847-1917) z lé?ení v Rakousku byl generál S. Stěpanovi? (1856- 1929). Po Putnikově návratu do země z benevolence rakouského velení se jeho zástupcem stal generál ?. Miši? (1855-1921).

          P?esun rakousko-uherských vojsk (16 pěších a 1 jezdecká divize a 8 brigád a 40 letadel) na srbskou frontu byl ukon?en 12. srpna 1914, jejím velitelem byl jmenován generál O. Potiorek (1853-1935). Tého? dne 5. rakousko-uherská armáda v po?tu 80 000 voják? pod velením generála L. rytí?e von Frank (1848-1935) p?ekonala Drinu u Loznice a Lešnice a zahájila postup směrem k městu Valjevu vzdálenému zhruba 100 km. Cílem bylo dobýt v den císa?ových narozenin 18. srpna linii Valjevo-U?ice, postupovat na Niš a k bulharským hranicím. Této ofenzívy se jako kaprál 8. sboru 5. rakousko-uherské armády zú?astnil i E. E. Kisch (jeho zápisky jsou v knize citovány) .

          Na valjevskou frontu byla rozmístěna srbská 3. armáda v ?ele s generálem P. Juriši?em-Šturmem (1848-1921) a dále drinská divize na linii Badovinci-Loznica-Zvornik-Obrenovac-Ljubovica. Štáb armády sídlil ve Valjevu ?. 9 v budově obvodního a městského soudu, regent Alexandr bydlel v domě obchodníka I. Todorovi?e na Karadjorjevi?ově ulici. Srbsku se poda?ilo zmobilizovat témě? 400 000 voják?, chyběl však dostatek vojenského materiálu .

          Ve dnech 16. - 20. srpna 1914 probíhala cerská bitva (dle poho?í Cer, té? uváděna jako bitva na Jadaru, tj. na soutoku ?ek Driny a Jadaru). Skon?ila rakouským neúspěchem a ústupem na levý b?eh Driny. Vy?ádala si p?es 23 000 mrtvých a raněných na rakouské straně v?etně ?eských p?íslušník? 28. pěšího pluku a 16 000 mrtvých a raněných na straně srbské.

          Rakousko-uherská vojska zahájila nový útok 6. zá?í 1914 na linii Srem na ?ece Sávě-území Ma?va-b?eh ?eky Driny a ve směru na Valjevo, p?es které bylo mo?no od jihu pokra?ovat na Bělehrad a obklí?it ho. 15. zá?í 1914 se 6. rakousko-uherské armádě poda?ilo donutit 3. srbskou armádu rozmístěnou na pravém b?ehu Driny na linii Lešnica-Ljubovija k ústupu. P?ekro?ila Drinu a postupně ovládla horské h?ebeny Gu?evo, Boranja, Jagodnja a Sokolská planina; otev?ela se jí cesta k Valjevu.

          25. zá?í vydal velitel 3. srbské armády rozkaz udr?et se za ka?dou cenu na stávajících pozicích a znemo?nit nep?íteli další postup. Po dvaceti dnech boj? se fronta zastavila na linii Ljubovija-Sokolská planina-Jagodnja-Boranja-Gu?evo-dolní tok Driny a? po soutok se Sávou-Zasavica-No?aj-Pri?inovi?. Ani jedna z bojujících stran nebyla schopna podniknout razantní ofenzívu.

          Na konci ?íjna se rakousko-uherskému kombinovanému sboru poda?ilo prorazit srbskou obranu 2. armády v oblasti Ma?vy, obejít poho?í Cer a p?es Koceljevo a Banjani postupovat ji?ním směrem na Valjevo a obsadit ho.

          Pro srbské ozbrojené síly nastala první kritická situace. Na zasedání vlády a vrchního velení 8. listopadu vojvoda Putnik navrhl pokusit se o uzav?ení separátního míru s Rakouskem-Uherskem. P?edseda vlády N. Paši? (1845-1926) pohrozil demisí a po?adavku obnovit boje bylo vyhověno sta?ením se od ?eky Driny a soust?eděním se na vytvo?ení obranyschopné linie na ?ece Koluba?e ze severu a na ?ece Ljig z jihu. Byla zahájena p?íprava k tzv. kolubarské bitvě.

          Na linii nové fronty Obrenovac-Ub-Valjevo se mezi 14.-17. listopadem stáhly 1., 2. a 3. srbská armáda o celkovém po?tu p?es 250 000 voják?. Do 2. 12. se dle hodnocení srbské strany odehrávala defenzivní fáze kolubarské bitvy – stahování armád k ?ece. Generál Potiorek zahájil 16. listopadu 1914 nástup rakousko-uherských vojsk na Kolubaru: 5. armáda obsadila linii Obrenovac-Lajkovac, 6. armáda obsadila b?eh Kolubary a? do soutoku s Ljigem a Ribnicou, 15. a 16. sbor 6. armády se vydal na Valjevo. Spojencem srbských vojsk a brzdou nástupu nep?ítele se stalo náhlé oteplení, které proměnilo bojiště ve velké ba?iny. P?esto 18. listopadu dobyla rakouská vojska Lazarevac.

          Král Petar I. (1844-1921) navštívil místa vále?ných operací a posílil morálku srbských vojsk apely na jejich hrdinství, p?íklad pro potomky a p?ipomenutím zásluh z balkánských válek. 1. prosince došlo k prvnímu p?eběhnutí ?eských voják? k Srb?m (2 podd?stojníci 42. honvédské divize), kte?í informovali srbské velení o zhoršující se bojeschopnosti rakousko-uherských vojsk.

          Nový velitel 1. srbské armády generál ?. Miši? zahájil ofenzívu 2. prosince, a?koli tentý? den rakousko-uherská vojska dobyla Bělehrad. K 5. prosinci 1914 bylo ovládnuto poho?í Suvobor a zabráněno postupu rakousko-uherských vojsk z jihovýchodu do údolí ?eky Kolubary a k Valjevu. Generál Miši? byl 4. prosince povýšen na vojvodu. Dunajská divize 1. srbské armády obešla 6. 12. poho?í Maljen a p?ešla komunikaci spojující U?ici s Valjevem na postupu k Valjevu z jihozápadní strany. Moravská a Drinská divize 1. srbské armády postupovala k Valjevu z jihovýchodní strany od Ljigu v sou?innosti se 3. armádou. 3. armáda jen do 7. prosince p?i postupu k Valjevu zajala p?es 6 500 rakousko-uherských d?stojník?, podd?stojník? a vojín?.

          Generál Potiorek vydal 7. 12. rozkaz, aby 6. armáda zahájila ofenzívu a udr?ela linii fronty poho?í Povlen-Valjevo-?eka Kolubara-Bělehrad a aby 13., 15. a 16. armádní sbory udr?ely své pozice. Vojvoda Putnik p?ikázal 1. srbské armádě vytla?it nep?ítele na linii Kolubara-Valjevo, 3. armádě spole?ně s Drinskou divizí udr?et trojúhelník město Ljig, soutok Kolubary s ?ekou Ljig a Valjevo, 2. armádě z?stat v záloze a být p?ipravena k útoku na Kolubaru. U?ická divize měla za úkol vytla?it nep?ítele z prostoru Ra?an-Kosjeri?. 8. prosince 1914 ráno zahájila 1. srbská armáda postup k Valjevu, na linii Valjevo - Divci zlomila odpor a tého? dne ve?er vstoupila do města. 9. prosince bylo obsazeno celé město. K 9. prosinci 1914 utrpěla rakousko-uherská vojska porá?ku na linii ?eky Driny na západě a? po poho?í Kosmaj. Srbská ofenzíva skon?ila 15. prosince 1914 osvobozením Bělehradu, vítězná Kolubarská bitva návratem srbských vojsk na hranice Dunaje, Sávy a Driny .

          V kapitole knihy cele věnované dějinám Valjeva a okolí vztahující se k období první světové války popisuje Z. Rankovi? nezměrné utrpení civilních obyvatel města i p?íslušník? srbské armády a zajatc? následkem vypuknutí infek?ních nemocí. V celém Srbsku zahynulo na epidemie 100 000 civilist?, 30-35 000 voják? a 30 000 vále?ných zajatc?.

          Z. Rankovi? rozsáhle cituje z ?lánku srbského noviná?e V. M. Jovanovi?e opublikovaného 9. prosince 1914 v listu „Politika“ popisujícího hr?zy ve městě, zejména hromady nepoh?bených mrtvých v budově gymnázia, v budově městské nemocnice a v kasárnách 15. a 17. pluku. Tehdejší zpravodaj „Politiky“ obviňuje „špinavé a zavšivené Rakušáky“, ?e zanesli do města tyfus a choleru a p?i ústupu zanechali ve Valjevu témě? t?i a p?l tisíce svých nemocných a raněných . Následně autor uvádí celá jména léka?? místního p?vodu, léka?? nep?átelských armád i neutrálních stát? (nap?. zdravotnické mise USA) zem?elých ve Valjevu na epidemie v období leden – únor 1915 . 5. dubna 1915 zem?ela na tyfus p?ímo ve Valjevu významná srbská malí?ka Nadě?da Petrovi? (1873-1915), která zde slou?ila jako dobrovolná zdravotní sestra. Vojenské hroby ve Valjevu se staly největšími vále?nými h?bitovy na území Srbska.

          Kniha Z. Rankovi?e obsahuje i dobové snímky ulic a budov města v?etně gymnázia, kasáren, pivovaru a jeskyně, kde byl J. Janda na výletě.

          4. zá?í 1915 se Bulharsko za p?íslib obrovských územních zisk? p?ipojilo k Úst?edním mocnostem. 6. zá?í 1915 vrhlo na Srbsko 4 divize, Rakousko-Uhersko a Německo po šesti divizích. Ofenzívu ve směru od Sremu a severovýchodní Bosny vedla 3. rakousko-uherská armáda, z ji?ního Banátu 11. německá armáda a ze západního Bulharska vyrazila 1. a 2. armáda, vše o síle 800 000 voják? pod vrchním velením německého polního maršála A. von Mackensena (1849-1945). Srbsko na 1 150 km fronty disponovalo ji? jen 300 000 vojáky, rozdělenými do operativních skupin. Kone?ný útok proti Srbsku byl zahájen 5. ?íjna 1915, ji? 10. ?íjna byl po krvavých bojích a bombardování jednotkami Mackensena dobyt Bělehrad. Za další dva týdny po obsazení linie ?ajetina-poho?í Rudnik-poho?í Suvobor-Topola-Arandelovac-Palanka-Petrovac na Moravě vojsky Úst?edních mocností bylo o výsledku operace rozhodnuto.

          Ústup srbských vojsk do Albánie a ?erné Hory a utrpení civilního obyvatelstva za okupace je nazýváno „Srbskou Golgotou“. Z vále?ného i morálního hlediska se jednalo o slo?ité rozhodnutí, motivované ?ádostí o poskytnutí pomoci ze strany Dohody a obnovením bojeschopnosti srbské armády. Valjevo bylo Srby opuštěno 22. ?íjna a rakousko-uherská vojska je okupovala o t?i dny později. Okupa?ní správa za?ala tvrdě stíhat místní obyvatelstvo. K osvobození došlo a? 31. ?íjna 1918.

          Srbská vláda opustila Srbsko 24. listopadu, do Skadaru p?ijela 28. listopadu 2015. Vrchní velení ozbrojených sil odešlo 26. listopadu, do Skadaru p?ibylo 6. prosince 1915. Anabáze témě? 115 000 voják? a d?stojník? probíhala do 21. ledna 1916, od ?íjna 1915 do ledna 1916 ?inily ztráty v boji a na ústupu 70 000 voják?.

          V lednu 1916 vláda a vrchní velení (zejména princ-regent Alexandr) obvinily z chyb generální štáb, který byl v?etně ná?elníka R. Putnika odvolán. Novým ná?elníkem byl jmenován bývalý velitel 1. armády generál P. Bojovi? (1858-1945), 20. ?ervna 1918 jej vyst?ídal vojvoda ?. Miši?.

          Slovník, vysvětlivky, komentá?e

          abfertigung něm. zde: p?evzetí rozkaz? a pošty, odevzdání hlášení na velitelství voj. sboru

          ablézung něm. vyst?ídání ve slu?bě

          akcesist (akcezist) ?ekatel ú?ednického místa, kancelá?ský podú?edník, zapisovatel

          Albrechtské (Štefánikovy) kasárny kasárna arcivévody Albrechta v Praze na Smíchově, dnes Justi?ní palác

          alejkum salem („mír i Tobě“) odpově? na pozdrav „salem alejkum“

          Amerikáni zde: ?echoameri?ané bojující v legiích, té? jednotky americké armády ú?astnící se boj? 1. světové války v Evropě

          anilinová barva tehdy jedovatá, vyrobená na bázi aminobenzenu, benzenaminu ?i fenylaminu

          aparát zde: za?ízení pro dezinfekci osob a šatstva

          apparatsmann zde: pomocník p?ipravující raněného k operaci

          Arnauti hist. turecké ozna?ení Albánc? a obyvatel p?ilehlých horských oblastí, p?v. zejména voják? slou?ících v turecké armádě

          Arumuni (moderní ozna?ení národa) p?íslušníci románského národa ?ijící rozptýleně v oblasti ji?ního Balkánu, zejména v severním a st?edním ?ecku, Makedonii, jihozápadním Bulharsku, ji?ní a st?ední Albánii. Vlachs (st?edověký termín), v ?ecku jsou ozna?ováni jako Vlahoi, v Albánii jako Vllehe. V Albánii je jejich po?et dnes odhadován na 200 000. Hovo?í arumunštinou, latinským jazykem blízkým rumunštině, jazyk má mnoho dialekt?. V sou?asné době p?es snahu o?ivit jazyk probíhá asimilace s většinovým obyvatelstvem balkánských stát?. Věnovali se zejména pastevectví, stavěli svá obydlí z proutí.

          arsenál zbrojnice

          Asinara ostr?vek ve St?edozemním mo?i rozkládající se severozápadně od Sardinie, rozloha 51, 9 km2 stanice, vězení, místo internace zajatc? v 1. světové válce, místo internace etiopské nobility v době italské okupace Etiopie. Vězení uzav?eno v r. 1997. V sou?asnosti není osídlen, spole?ně s p?ilehlými vodami vyhlášen národním parkem. . Od r. 1885 v majetku italského státu, slou?il jako karanténní stanice, vězení, místo internace zajatc? v 1. světové válce, místo internace etiopské nobility v době italské okupace Etiopie.  Vězení uzav?eno v r. 1997. V sou?asnosti není osídlen, spole?ně s p?ilehlými vodami vyhlášen národním parkem. 

          Autrichiens fr. Rakušáci

          batalion pluk

          bergsalié?i oddíly italské armády vytvo?ené v 1. pol. 19. století, vysoce mobilní jednotky lehkých st?elc?. Sou?ástí uniformy byl klobouk se širokou obrubou zdobený ?ernými kohoutími péry. V 1. sv. válce jich bojovalo asi 210 000.

          bitva na ?ece Kolubara 3.-14.12.1914; vítězství Srbska nad rakousko-uherskou armádou bez ohledu na její po?etní p?evahu. 1. srbská armáda obsadila 9. 12. Valjevo. Srbové zajali 76 000 nep?átelských voják?. Srbský velitel ?. Miši? byl povýšen na vojvodu, O. Potiorek byl odvolán a nahrazen arcivévodou Ev?enem jako nejvyšším velitelem balkánské armádní skupiny. Dalších 10 měsíc? Rakousko proti Srb?m nevystoupilo. Síly byly p?esunuty na italskou frontu. Ztráty Srbska spolu s epidemií tyfu v zimě 1914-1915 srbskou armádu oslabily a v roce 1915 z?stala v defenzívě spoléhajíc na pomoc spojenc?, která však nep?išla.

          boerský búrský, p?ipomínající klobouky Búr? z období anglo-búrské války na p?elomu 19. a 20. stol.

          cimprlich něm. choulostivý, rozmazlený, ned?tklivý

          cugsfíra něm. Zugsf?hrer, ?eta?

          ?i?a srbo-chorv. sta?ík, strýc

          ?aur nevě?ící, zejména k?es?an (ozna?ovaný takto vyznava?i islámu)

          desentér desertér

          Deutschmeist?i zde: 4. dělost?elecký pluk (zal. na konci 17. st.) rakousko-uherské armády

          dienstreglamá něm., fr. slu?ební ?ád

          Etappentrainzug něm. zde: vojenský konvoj p?epravující mu?stvo a vojenský materiál

          fasunk, fasuňk náklad na voze, p?íděl potravin

          feldkurát vojenský kněz

          feldruf něm. heslo (hist.: polní p?íhlas)

          feldšpitál něm. polní nemocnice

          feldvébl, felák něm. (Feldwebel) šikovatel

          febris recurrens návratná hore?ka, st?ídání hore?natých stav? s 1–2 dny normální teploty (typicky p?i malárii, b?išním tyfu)

          flota námo?nictvo

          Foch, Ferdinand (1851-1929), francouzský maršál, hrdina 1. světové války, v b?eznu 1918 jmenován vrchním velitelem Spojeneckých sil. Pod jeho velením byl zastaven postup německých jednotek v druhé bitvě na Marně v ?ervenci 1918 a zahájen protiútok. V listopadu 1918 p?ijal německou kapitulaci v ?elezni?ním vagónu v Compiègne. Hrál d?le?itou roli na Pa?í?ské mírové konferenci.

          fortšristmesif zkomol. dle p?edpisu

          fráter zde: kněz s ni?ším svěcením

          gruppo it. zde: oddělení

          halt! něm. povel zastavit, stát!

          Hindenburg, Paul von (1847 - 1934), německý polní maršál, významná osobnost 1. světové války, prezident Německa v letech 1925 -1934. V pamětech J. Jandy jeden z voják? p?ipomíná vítězství Hindenburga nad Ruskem v bitvách u Tannenbergu a u Mazurských jezer v roce 1914 a krutost v??i nep?átelským voják?m.

          Hroby v dáli vále?ná iniciativa setníka Lenze, stavba pomník? (kenotaf?) na frontách zahynulým voják?m v místě jejich p?vodu. Vytratilo se z obecného povědomí.

          infanterie dělost?electvo

          Janin, Pierre-Thiébaut-Charles-Maurice (1862-1946), od dubna 1916 francouzský generál a vojenský velitel. Vedoucí francouzské vojenské mise na Sibi?i v době ruské ob?anské války. Nositel ?ádu bílého lva (1923).

          jednoro?ák jednoro?ní dobrovolník

          ka?amak kaše, p?ipravovaná zejm. z kuku?i?né mouky

          kamot rak. zde: se?azený, nastoupený, upravený

          kantina zde: prodejna pro zajatce

          kaprál it. (Korporal) ni?ší vojenská hodnost, desátník

          kavalerie jezdectvo

          kellner něm. ?íšník

          komisárek vojenský chléb kyselé chuti

          komita p?íslušník srbských partyzánských jednotek („komite“, major Vojislav Tankosi?) p?vodně bojujících v Makedonii proti osmanským jednotkám

          konduktér pr?vod?í

          korpskomando, korpskomanda něm. velení vojenského sboru

          Kronprinz něm. zde míněn korunní princ Bed?ich Vilém (1882 – 1951), syn německého císa?e Viléma II.

          ku?a srb. d?m

          kuláš zast. guláš

          Kunte, Ladislav (1874-1945), děde?k?v bratranec L. Kunte byl významným ?initelem protirakouského i protifašistického odboje. Spoluzakladatel Volné myšlenky, redaktor ?asu a Národního osvobození. Za okupace spolupracoval pod pseudonymem ?eněk Věrný s ilegálním ?asopisem V boj. Od r. 1940 vězněn, zejména v Ebrachu. Zem?el ve Straubingu p?i pochodu smrti v roce 1945. Publikoval p?edevším na téma úlohy nábo?enství v moderní spole?nosti, jeho práce se vyzna?ují vyt?íbeným a i dnes ?tivým stylem. Nap?. viz na internetu dostupné vzpomínky na Jana Herbena.

          lágrovat něm.tábo?it

          lajtnant něm. (Leutnant) poru?ík

          landšturmák něm. ( Landsturm) ?len domobraneckého vojska

          landwehrák, landvérák něm. (Landwehr) ?len zeměbraneckého vojska

          Lejhanec, Václav, rakousko-uherský diplomat, v období 1. světové války konzul v Dra?i (Durres). Dra? tehdy byla tehdy sídelním městem albánského kní?ete W. Wieda a hlavním městem Albánského kní?ectví. P?ešel do ?eskoslovenské zahrani?ní slu?by, v letech 1919-1921 nap?. p?sobil jako vedoucí ú?adu delegáta ?SR v Ma?arsku. Generálním konzulem v Dra?i byl v té době Alfred Rappaport (1868-1946).

          lettres fr. dopisy

          losung něm. zde: heslo dne

          mantl něm. vojenský pláš?

          marodní kniha něm. kniha nemocných

          marodvisita něm.návštěva nemocného u léka?e

          maršbatalion prapor s pozdějším datem mobiliza?ní a pochodové pohotovosti, slo?ený většinou ze zálo?ník?, ur?ený k doplnění ztrát, p?ipravující se k p?esunu na frontu (pochodový prapor)

          maršrúta něm. pově?ení k pracovní cestě

          mantúra vojenský oblek

          merhaba arab., tur. uvítání, pozdrav („vítej!“)

          Miši?, ?ivojin (1855-1921) srbský polní maršál (vojvoda) a nejúspěšnější srbský vojenský velitel v období 1876-1918. Velel 1. srbské armádě v bitvě na ?ece Kolubá?e (1914), ú?astnil se velkého ústupu p?es hory do Albánie v zimě 1915-1916, porazil a donutil k ústupu bulharskou armádu v bitvě u Gorniceva v roce 1916 a p?i pr?lomu soluňské fronty v zá?í 1918 byl ná?elníkem nejvyššího velení. Poté ná?elník generálního štábu armády Království Srb?, Chorvat? a Slovinc?.

          náredník (srbský felák) ni?ší srbský d?stojník

          obrlajtnant něm. nadporu?ík

          oficírsmená? něm., fr. d?stojnická kuchyně

          ohne Schritt něm. postup vp?ed nikoli pochodovým krokem (nebezpe?í rozkolísání vratkého mostu, „break step“)

          para, krejcar drobné mince srbské/rakouské

          pasírka něm. povolenka

          Paši?, Nikola (1845 -1926), významný srbský politický ?initel a diplomat, pětinásobný p?edseda vlády srbského království, první (celkem t?ikrát) p?edseda vlády Království Srb?, Chorvat? a Slovinc?. V pamětech vzpomínán pro sv?j mohutný krásný plnovous.

          pelerína it. pláštěnka, volný pláš? bez zapínání

          Petar I., Karadjordjevic (1844 – 1921), 1903 – 1918 poslední srbský král, první vládce Království Srb?, Chorvat? a Slovinc? (1918 – 1921)

          Pferdespital něm. koňská ošet?ovna

          piklhaubna něm. pruská vojenská helma s kovovým hrotem na vrcholu

          piksla něm. zde: kryt poloosy kola vozu

          pionérsébl něm. vojenská šavle, sou?ást výzbroje

          pioný?i, pioné?i něm. zde: ?enisté

          posichrovat něm. pojistit, zajistit

          Potiorek, Oskar (1853-1933) rakousko-uherský vojenský ?initel. 1911-1914 guvernér v Bosně a Hercegovině, svědek atentátu na následníka tr?nu Františka Ferdinanda d´Este 28.6.1914. 1914 vrchní velitel rakousko-uherské armády v srbské kampani, pora?en v bitvě u Ceru a na ?ece Kolubá?e, 1.1.1915 zbaven vrchního velení

          profesor P. známý pra?ský léka?, profesor, dle svědectví pamětí na frontě lé?il zp?sobem nevybo?ujícím z praktik vojenského „lé?itelství“ bě?ného v rakousko-uherské armádě

          Putnik, Radomir (1847-1917) srbský polní maršál, ná?elník generálního štábu srbské armády v období balkánských válek a 1. světové války. Ú?astník všech válek, vedených Srbskem v letech 1876-1917. V ?íjnu 1915 po zahájení ofenzívy spojených rakousko-uherských, německých a bulharských sil o 300 000 mu?? pod velením polního maršála A. von Mackensena rozhodl Putnik 31.10.1915 o ústupu srbských armád. Poslední boje byly vedeny na Kosově poli (19.- 24.11.). 25. listopadu kone?né rozhodnutí o ústupu p?es albánské hory. 155 000 voják? došlo do p?ístav?. V lednu 1916 byl odvolán z postu a zem?el v Nice.

          rakije pálenka

          raport hlášení

          rast něm. odpo?inek

          Rauberinsel něm. loupe?nický ostrov

          règime de faveur fr. zde: zvýšený p?íděl jídla na osobu a den

          Regimentsarzt (Reg. Arzt) něm. plukovní léka?

          rekonvalescent lat. zotavující se pacient

          Reserve Feldmaroden Haus něm. rezervní polní nemocnice

          Ristung něm. výzbroj

          salem alejkum arab.uvítací muslimský pozdrav „salam alejkum“ („mír s vámi / vám“), odpově? „alejkum salam“

          saniterák vojenský ošet?ovatel

          separace oddělení

          studovat zde: zabavit

          Slavonie ní?inné úrodné území rozdělené mezi Chorvatsko a Srbsko, historická země le?ící mezi ?ekami Drávou, Sávou a Dunajem

          Stationskomando něm. posádkové velení

          stra?ár srb. strá?ce

          štram něm. fešně, švihácky, upraveně, dle p?edpisu

          Šnejdárek, Josef (1875-1945) generál ?s. armády, 1899 vstoupil do fr. cizinecké legie, v době formování 21. st?eleckého pluku jmenován pomocníkem velitele pluku

          Šváb, švába srbské pohrdavé ozna?ení voják? nep?átelské rakousko-uherské armády bez ohledu na jejich národnost

          tagskaprál něm.kaprál v denní slu?bě

          tagwach něm.budí?ek

          therový papír (térový) asfaltem napuštěný, pou?ívaný v nedávné době zejména na izolaci st?ech

          trén něm.vojenský zásobovací oddíl, vozatajstvo

          t?etí výzva vojáci povolaní do slu?by ve t?etím kole, většinou zálo?níci věkově starší

          Vergatěrung něm. p?v. Vergatterung, vojenský signál, povel ke shromá?dění vojska na ur?ené místo, poplach, nástup

          Verpflekscetl něm. poukaz na ošet?ení

          Vilém II. (1859-1941), německý císa? a pruský král v letech 1888-1918

          Vopi?ka, Karel (1857-1935), úspěšný ?echoameri?an, podnikatel, ?editel a později spoluvlastník pivovaru Atlas Brewery v Chicagu, ve?ejný ?initel. Dle ?lánku opublikovaného ?echoamerickým listem Denní hlasatel dne 16.8.1913 byl „ Charles“ Vopi?ka tohoto dne navr?en Státním departmentem na funkci budoucího velvyslance USA v Rumunsku, Srbsku a Bulharsku. Po následném jmenování prezidentem W.Wilsonem zastával funkci v letech 1913-1920. ?len ?eskoslovenské národní rady v Pa?í?i. Viz nejnověji knihu Czechs of Chicagoland. Ed. by M.Sternstein. Charleston, SC., Arcadia Publishing, 2008. 127 pp. ISBN 13 9780 7385 5178 4.

          wendlovka, vendlovka (dle konstruktéra Werndla) puška zadovka pou?ívaná v rakousko-uherské armádě

          z?ídla u Padovy Euganee Terme, lázeňská oblast jihozápadně od města Padovy v severní Itálii

          zuávský pluk, zuávové obecně koloniální vojáci muslimského vyznání, jednotky lehkých st?elc? francouzské armády zalo?ené v 1. pol. 19. století v Al?írsku s nápadnou orientální pokrývkou hlavy, v době 1. světové války slou?ili v khaki uniformě a hlavu jim pokrýval ?ervený fez

          zupák voj.slang p?ezdívka podd?stojníka, zejm. šikovatele

          โคล เอ้ โบว์ ครีม กลิ่น วิธี ทํา ผม ดัง โงะ น้ำหอม versace น้ำหอม อั้ ม fit me ซอง รองพื้น za น้ํา หอม แบรนด์ ดัง ราคา ถูก สำ เพ็ง เครื่อง สํา อา ง เพี ย ซ น้ำหอม ck ราคา รีวิว รองพื้น nyx แต่งหน้า ไม่ ใช้ รองพื้น น้ํา หอม เซ เว่ น ผู้ชาย ทํา ผม ด รัม เม เยอ ร์ น้ำหอม มาดาม ฟิ น ราคา ขวด ละ fairiesta เครื่อง สํา อา ง น้ำหอม prada ขายส่ง เครื่อง สํา อา ง แบรนด์ รองพื้น ล อ รี อั ล แบบ หลอด โรงงาน เครื่องสำอาง ค์ น้ำหอม ฉีด ผ้า แม็คโคร ฟิต มี แบบ ซอง ส กิน แคร์ ลด รอย สิว วัต สัน ราคา น้ำหอม วิธี ทํา ผม ง่ายๆ รองพื้น คุม มัน บางเบา เครื่อง สํา อา ง dior ราคา น้ำหอม 97 ส กิน แคร์ สำหรับ คน หน้า มัน รองพื้น ปิด สิว ยา ทา เล็บ jill stuart เครื่อง สํา อา ง ค์ แอ ม เว ย์ น้ำหอม เบ อ เบ อ รี่ ส กิน แคร์ ผิว ขาด น้ำ ยา ทา ลบรอย แผลเป็น ที่ หน้า chloe โบว์ ครีม 75ml ราคา bleu de chanel แบ่ง ขาย อาหาร อร่อย แถว นี้ น้ำหอม chanel ส กิน แคร์ แนะ นํา mys เครื่อง สํา อา ง น้ำหอม กลิ่น แป้ง scandal น้ำหอม ส กิน แคร์ กระจ่าง ใส เครื่อง สํา อา ง มี ยี่ห้อ อะไร บ้าง น้ำหอม กลิ่น ขนม ส กิน แคร์ หน้า ขาว ใส 2020 แนะ นํา ส กิน แคร์ เกาหลี รองพื้น หน้า เงา เซ เว่ น รอง พื้นที่ ดี ที่สุด 2019 พัน ทิป บุ ฟ เฟ่ น้ำหอม ดี ว่า แต่งหน้า ใส ๆ ไม่ ใช้ รองพื้น ท รี ท เม้น เครา ติ น เซ รั่ ม บํา รุ ง ผม pantip เครื่อง สํา อา ง แบรนด์ เน ม โอ อิ ชิ บุ ฟ เฟ่ มี สาขา ไหน บ้าง รองพื้น dior backstage ส ปา ผม เครา ติ น รองพื้น หน้า ฉ่ำ วาว 2019 muji เครื่อง สํา อา ง น้ำหอม แท้ ราคา ถูก จาก บริษัท รองพื้น ศรีจันทร์ ราคา dior น้ำหอม น้ำหอม si อ่าน ว่า รองพื้น ชา แน ล ส กิน แคร์ คน เป็น สิว ผิว มัน สินค้า เครื่องสำอาง การ ลบรอย แผลเป็น เครื่อง สํา อา ง hourglass อ่าน ว่า ครีม รองพื้น สำหรับ คน ท้อง บุ ฟ เฟ 59 น้ำหอม ครีม ทา หน้า สํา ห รับ ผิว แห้ง น้ำหอม si สี แดง ราคา เครื่อง สํา อา ง kylie jenner รองพื้น ของ เนย โชติ กา น้ํา หอม ชา แน ล coco ราคา เครื่องสำอาง สำหรับ นางรำ น้ำหอม ผม ดูแล ผิว กาย บุ ฟ เฟ่ ทะเล มหาชัย เครื่องสำอาง แต่งหน้า ศพ bleu de chanel แบ่ง ขาย ส กิน แคร์ เป็น สิว กิ ฟ ฟา รี น เครื่อง สํา อา ง น้ำหอม กลิ่น ว นิ ลา รีวิว รองพื้น เซ เว่ น ครีม บํา รุ ง ก่อน แต่งหน้า ผิว มัน โอ ช้ อป ปิ้ง เครื่อง สํา อา ง bsc เครื่อง สํา อา ง huda beauty สูตร หมัก ผม mac studio fix foundation รีวิว รอง พื้นที่ ปกปิด ดี ที่สุด ใน เซ เว่ น เท ส ส กิน แคร์ ส กิน แคร์ bsc เครื่อง สํา อา ง ค์ แอ ม เว ย์ น้ำหอม ผู้ชาย ส กิน แคร์ เป็น สิว ผิว มัน รองพื้น คิว เพรส maybelline รองพื้น ส กิน แคร์ ตัว ดัง ชิ เซ โด้ ครีม บํา รุ ง น้ำหอม tommy ส กิน แคร์ oriental princess ส กิน แคร์ แก้ สิว รองพื้น เจ้า หญิง ศรีจันทร์ รีวิว ครีม ทา รอย แผลเป็น ผ่าตัด ครีม ถนอม มือ ทํา ผม ง่ายๆ ส่ง ต่อ เครื่อง สํา อา ง ส กิน แคร์ ที่ ใช้ ดี เซ เว่ น เครื่องสำอาง chanel 2019 บริษัท นำ เข้า เครื่องสำอาง เมคอัพ ใน เซ เว่ น เซ รั่ ม ดี ราคา ถูก รีวิว ครีม บำรุง สำหรับ ผิว แพ้ ง่าย พ รี เครื่อง สํา อา ง ค์ เกาหลี พ รี เครื่อง สํา อา ง เกาหลี ck be pantip โจ มา โลน กลิ่น ยอด นิยม mti เครื่อง สํา อา ง น้ำหอม ยั่ว เย cosmetic เครื่อง สํา อา ง ส กิน แคร์ คน ผิว ผสม รีวิว ลบรอย แผลเป็น น้ำหอม bvlgari อ่าน ว่า เซ็ ต เครื่อง สํา อา ง ของขวัญ ส กิน แคร์ เกาหลี pantip 2019 ส กิน แคร์ ลด หลุม สิว king power น้ำหอม ส กิน แคร์ ดารา เครื่อง สํา อา ง เครื่อง สํา อา ง ค์ บุ ฟ เฟ่ 24 ชั่วโมง nars รองพื้น เครื่อง สํา อา ง ซอง เซ เว่ น gucci flora ราคา เจ๊ เล้ง น้ํา หอม รองพื้น nars ราคา เครื่อง สํา อา ง มาริ ส ก้า ส กิน แคร์ ป้องกัน สิว โลชั่น ดอกไม้ มาดาม ฟิ น ซื้อ ที่ไหน บุ ฟ เฟ่ 2020 มาดาม ฟิ น ขาย ที่ไหน น้ํา หอม ดิ ออ ร์ ผู้ชาย armani code ราคา beautybyfujang เซ รั่ ม ทา หน้า ยี่ห้อ ไหน ดี เครื่อง สํา อา ง เซ เลอ ร์ มูน ส กิน แคร์ ฝ้า เครื่อง สํา อา ง imagic เซ รั่ ม ตั๊ ก น้ำหอม ผ ช เครื่อง สํา อา ง elf เครื่อง สํา อา ง เล็บ ล่อน น้ำหอม ผ ญ น้ำหอม ปรับอากาศ ส กิน แคร์ ที่ ใช้ ดี เซ เว่ น เครื่อง สํา อา ง ที่ ต้อง มี เครื่อง สำ เครื่องสำอาง ค์ fresh บุ ฟ เฟ่ ใกล้ ๆ เครื่องสำอาง ยี่ห้อ รีวิว รองพื้น lancome รองพื้น สิว รองพื้น hourglass แป้ง zhe รีวิว ครีม บํา รุ ง ผิว หน้า สํา ห รับ คน เป็น สิว แป้ง amy rose เซ รั่ ม ตัว ไหน ใช้ แล้ว หน้า ใส น้ำหอม กลิ่น ขนม เครื่อง สํา อา ง mac ราคา น้ำหอม รถยนต์ ธรรมชาติ รองพื้น ฟิต มี รีวิว ครีม บำรุง สำหรับ ผิว แพ้ ง่าย น้ำหอม victoria รองพื้น โทน เหลือง การ ดูแล ผิว กาย รองพื้น หัวเห็ด รองพื้น cherben รีวิว รองพื้น โจ วี น่า รองพื้น estee lauder รีวิว เซ รั่ ม หน้า ใส น้ำหอม แบรนด์ รองพื้น บ อบ บี้ บ ราว น้ำหอม dior sauvage burberry her ราคา ครีม แต้ม รอย แผลเป็น ส กิน แคร์ ลด สิว ผด สิว อุด ตัน น้ำหอม dior jadore ราคา เครื่อง สํา อา ง elf เครื่อง สํา อา ง เกาหลี ใช้ ดี ส เปร ย์ ฟิก เครื่อง สํา อา ง ท รี ท เม้น ท์ บํา รุ ง ผม ใน เซ เว่ น น้ำหอม แท้ ราคา ถูก จาก บริษัท รองพื้น เซ เว่ น ปกปิด ดี เครื่อง สํา อา ง benefit รองพื้น ผู้ชาย รองพื้น fit me ราคา เครื่องสำอาง ของ ธัญ ญ่า davidoff cool water ผู้หญิง pantip รองพื้น kate น้ํา หอม ลด ราคา ครีม บํา รุ ง กิ ฟ ฟา รี น เครื่อง สํา อา ง merrezca pantip บุ ฟ เฟ่ นารายณ์ ของ แต่งหน้า ใน เซ เว่ น น้ำหอม cc กลิ่น ไหน หอม รองพื้น ฟิต มี แบบ ซอง รองพื้น halfmoon รีวิว แป้ง mac studio fix maybelline fit me แบบ ซอง เครื่อง สํา อา ง มาริ ส ก้า กิน วิตามิน ซี พร้อม น้ำมัน ปลา ได้ มั้ ย skinfood เกาหลี butterfly thai perfume สาขา น้ำหอม ติด ทน รองพื้น วัต สัน fairiesta เครื่อง สํา อา ง น้ำหอม lacoste เท น โจ บุ ฟ เฟ่ ราคา เครื่อง สํา อา ง sleek fit me รองพื้น บุ ฟ เฟ้ น้ํา หอม ผู้ชาย pantip น้ำหอม viva น้ํา หอม จี ว อง ชี่ รองพื้น music flower เครื่อง สํา อา ง เคาน์เตอร์ แบรนด์ ราคา ส่ง น้ํา หอม คลีนิค มาดาม ฟิ น สี เขียว หอม ไหม น้ำหอม boss ครีม ทา หน้า อ่อนโยน เครื่องสำอาง ค์ nars ครีม ลด รอย แผลเป็น คี ลอย ด์ เคี ย ร่า ส กิน แคร์ รองพื้น สํา ห รับ ผิว แห้ง น้ำหอม เซ เว่ น เซ รั่ ม ใส่ ผม ยี่ห้อ ไหน ดี ครีม บำรุง หน้า ใน เซ เว่ น แป้ง ysl เครื่อง สํา อา ง คน ท้อง ใช้ได้ innisfree เครื่องสำอาง ส กิน แคร์ cute press น้ํา หอม ดิ ออ ร์ ผู้หญิง กลิ่น ไหน หอม แป้ง deesay nian รีวิว เครื่อง สํา อา ง วิคตอเรีย ซีเคร็ท ราคา เซ็ ต บํา รุ ง ผิว หน้า น้ำหอม issey miyake น้ำหอม ณา gucci เครื่อง สํา อา ง น้ำหอม butterfly พ รี ออ เด อ ร์ ครีม เกาหลี ส กิน แคร์ เช็ดหน้า ร้าน ขาย หัว เชื้อ น้ำหอม ใกล้ ฉัน เครื่อง สํา อา ง อา ร์ ทิ ส ท รี เครื่องสำอาง ราคา โจ มา โลน กลิ่น ไหน หอม สุด รองพื้น revlon ราคา บุ ฟ เฟ่ ทะเล จันทร์ เซ รั่ ม บํา รุ ง ผม เกาหลี sivanna ราคา ส่ง bourjois รองพื้น ท รี ท เม้น ท์ บํา รุ ง ผม ใน เซ เว่ น รองพื้น สํา ห รับ ผิว แพ้ ง่าย น้ำหอม bleu davidoff cool water ราคา เซ รั่ ม มะเขือเทศ หน้า ใส น้ำหอม ยก ขา น้ำหอม กลิ่น หวาน ๆ เครื่อง สํา อา ง hojo ของ ประเทศ อะไร รองพื้น ไม่ ติด แมส เครื่อง สํา อา ง chanel ราคา เครื่อง สํา อา ง ที่ คน ท้อง ใช้ได้ ส กิน แคร์ ชา แน ล ส กิน แคร์ ใต้ ตา ดํา ครีม บำรุง หน้า ผู้ชาย pantip 2018 เครื่องสำอาง แม็ ก เครื่อง สํา อา ง เร ฟ ลอน น้ำหอม creed น้ำหอม miracle รองพื้น เซ เว่ น ผิว ค ล้ํา bsc เครื่อง สํา อา ง รองพื้น bsc เครื่อง สํา อา ง ของ น้อง ฉัตร ครีม ทา หน้า สํา ห รับ ผิว แพ้ ง่าย น้ำหอม ผู้ชาย pantip เครื่องสำอาง ค์ ออนไลน์ น้ำหอม bleu น้ำหอม มาดาม ฟิ น pantip ครีม ทา หน้า ผิว ขาว ยา ลบรอย แผลเป็น เกาหลี ส กิน แคร์ หน้า ใส ไร้ สิว เซ เว่ น รองพื้น cho เครื่อง สํา อา ง ค์ etude เครื่อง สํา อา ง ค์ คิว รองพื้น ล อ รี อั ล ฝา แดง creed silver mountain water ราคา รองพื้น แอ ม เว ย์ อาหาร อร่อย บาง แสน ยา ลบรอย แผลเป็น dermatix เครื่อง สํา อา ง ลิ ซ่า eau de parfum อ่าน ว่า รองพื้น ใน เซ เว่ น ส กิน แคร์ ลด รอย วิตามิน บี เข้มข้น แป้ง ผสม รองพื้น คุม มัน บุ ฟ เฟ่ ใกล้ ๆ เครื่อง สํา อา ง สี พีช รีวิว รองพื้น jovina ฝ้า จาก เครื่อง สํา อา ง น้ํา หอม คลีนิค happy เซ รั่ ม บํา รุ ง ผม วัต สัน เซ รั่ ม ราคา ไม่ แพง แป้ง covermark silky fit น้ำหอม zara แท้ รองพื้น แอ ม เว ย์ น้ํา หอม นา ซิ ส โซ่ รองพื้น 2019 jo malone กลิ่น โปร มาดาม ฟิ น dior sauvage ราคา เค้า เตอร์ เครื่อง สํา อา ง in2it รองพื้น หน้า ฉ่ำ วาว 2019 ลบรอย เเ ผล เป็น บน หน้า น้ำหอม แป้ง เด็ก แต่งหน้า เคาน์เตอร์ arty รองพื้น แอ ม เว ย์ dior ส กิน แคร์ ดูแล ผม เซ รั่ ม ตัว ไหน ใช้ แล้ว หน้า ใส รองพื้น ได โซะ ครีม บํา รุ ง แอ ม เว ย์ dior sauvage ผู้หญิง ใช้ ส กิน แคร์ ออ แก นิ ค ถูก และ ดี ส กิน แคร์ ผู้ชาย เกาหลี เซ รั่ ม ตัว เดียว จบ เครื่อง สํา อา ง แต่งหน้า เจ้าสาว ส กิน แคร์ ลา เน จ เครื่อง สํา อา ง แพง ที่สุด fit me ซอง เครื่อง สํา อา ง novo ประเทศ รองพื้น แบบ แท่ง น้ำหอม แช ป ส กิน แคร์ ขนาด ทดลอง ยิ ป แซง น้ํา หอม วิธี ทํา ผม วิตามิน บํา รุ ง ร่างกาย คน แก่ แฟ รน ไช ส์ เครื่อง สํา อา ง ราคา ถูก ขวด ส เปร ย์ น้ํา หอม ครีม ปรับ สี ผิว หน้า obuse ดี ไหม ยา ลบรอย แผลเป็น ใน เซ เว่ น ท รี ท เม้น ท์ ผม ใน เซ เว่ น เครื่อง สํา อา ง cosluxe อ อย บํา รุ ง ผิว หน้า แนะ นํา ส กิน แคร์ หน้า ใส เครื่อง สํา อา ง ของ เด็ก รองพื้น ลัง โคม น้ำหอม cc กลิ่น ไหน หอม ส กิน แคร์ ลด กระ จุด ด่าง ดํา เครื่อง สํา อา ง canmake เครื่อง สํา อา ง pantip บุ ฟ เฟ่ terminal21 บุ ฟ เฟ่ แถว บางนา เกรด น้ำหอม ส กิน แคร์ ใช้ แล้ว หน้า ขาว ครีม บำรุง ผิว เชีย บั ต เตอร์ น้ำหอม ck กลิ่น ผู้หญิง เครื่อง แต่งหน้า เซ เว่ น น้ำหอม แอ น นา ซุย เครื่องสำอาง โพ ลา รองพื้น กัน เหงื่อ ทํา ผม อาหาร อร่อย เขา ใหญ่ เครื่อง สํา อา ง ค์ บ๊ อบ บี้ บ ราว น์ ส กิน แคร์ สำหรับ ผิว มัน เครื่อง สํา อา ง ที่ ผู้หญิง ชอบ น้ํา ดื่ม ผสม วิตามิน ซี รองพื้น urban decay เครื่อง สํา อา ง nee cara เครื่อง สํา อา ง เร ฟ ลอน chanel เครื่องสำอาง น้ํา หอม โคล เอ้ ส กิน แคร์ ให้ ผิว แข็งแรง ส กิน แคร์ dior น้ำหอม zara แท้ รองพื้น กัน น้ำ เซ เว่ น jovina pantip น้ำหอม ลา คอส เซ็ ต ส กิน แคร์ รองพื้น cho ส กิน แคร์ เกาหลี หน้า ขาว dior ส กิน แคร์ เครื่องสำอาง innisfree dior sauvage ผู้หญิง ใช้ ครีม ลบรอย แผลเป็น เด็ก น้ำหอม มิ รา เคิ ล รองพื้น เซ เว่ น น้ำหอม si สี แดง ราคา รองพื้น ติด ทน แพ้ เครื่อง สํา อา ง ตา บวม ส กิน แคร์ คน ท้อง ใช้ได้ ส กิน แคร์ origin เครื่อง สํา อา ง นี คา ร่า รองพื้น ชิ เช โด้ คุ มะ บุ ฟ เฟ่ มาดาม ฟิ น สี ไหน หอม สุด น้ํา หอม ผู้หญิง ที่ หอม ที่สุด รองพื้น cb รองพื้น คุม มัน etude double lasting foundation รีวิว ส กิน แคร์ ผิว ขาด น้ำ น้ำหอม dior ผู้ชาย เวช เครื่อง สํา อา ง เครื่องสำอาง นา ส น้ำหอม วิคตอเรีย ราคา ชอป กิ ฟ ฟา รี น เครื่อง สํา อา ง ashley เครื่อง สํา อา ง deesay nian รีวิว รองพื้น สิว น้ํา หอม ดา วิด อ ฟ ราคา บริษัท ปอ ปิ๋ว ส กิน แคร์ รองพื้น บ อบ บี้ บ ราว น้ำหอม ysl แบรนด์ เครื่อง สํา อา ง ถูก และ ดี รองพื้น cb ราคา มาดาม ฟิ น ส กิน แคร์ ลด รอย สิว วัต สัน รองพื้น เม เบ อ ลี น ส กิน แคร์ หน้า เนียน รองพื้น ปกปิด รอย สัก เครื่อง สํา อา ง ยี่ห้อ ไหน ดี ไม่ แพง น้ํา หอม ลด ราคา ทํา ผม ด รัม เม เยอ ร์ givenchy เครื่อง สํา อา ง ท รี ท เม้น ท์ สำหรับ ผม ดัด วอ ล ลุ่ม น้ํา หอม นา ซิ ส โซ่ บุ ฟ เฟ่ เซ็นทรัล บางนา แป้ง vie cosmetics ส กิน แคร์ eucerin แป้ง sungrace มิส ดิ ออ น้ำหอม มอง บ ลัง miss dior blooming bouquet ราคา king power mti รองพื้น น้ำหอม britney spears miniso น้ำหอม รองพื้น คุม มัน เซ เว่ น น้ำหอม dior jadore ราคา รองพื้น dermacol เครื่อง สํา อา ง meilinda ccoo น้ำหอม น้ํา หอม นา ซิ ส โซ่ แป้ง รองพื้น ยี่ห้อ ไหน ดี creed aventus ราคา 2019 เครื่องสำอาง แท้ น้ำหอม ดัก หนู bleu de chanel แบ่ง ขาย น้ำหอม แช ป dior ส กิน แคร์ ครีม ลด รอย แผลเป็น คี ลอย ด์ c3e เครื่อง สํา อา ง เครื่องสำอาง ค์ ผิว แพ้ ง่าย น้ำหอม jean miss น้ํา หอม ออ เร น ทอ ล กลิ่น ไหน หอม jo malone กลิ่น ไหน หอม ที่สุด รองพื้น เนียน deesay พ รี ออ เด อ ร์ ส กิน แคร์ เกาหลี น้ํา หอม chanel ผู้ชาย อบ อร่อย เมนู น้ำหอม กลิ่น นม เครื่อง สํา อา ง mac ราคา น้ำหอม ใน เซ เว่ น หัว น้ำหอม ทํา ผม ติด กิ๊บ รองพื้น แอ ม เว ย์ รองพื้น เม เบ อ ลี น แบบ ซอง ส กิน แคร์ แอ ม เว ย์ ดูแล ผม รองพื้น ชา ลี น น้ํา หอม กิ ฟ ฟา รี น กลิ่น ไหน หอม ส กิน แคร์ ฝ้า กระ โลชั่น ดอกไม้ มาดาม ฟิ น pantip น้ํา หอม อา มา นี่ ผู้ชาย รองพื้น ศรีจันทร์ merrezca รองพื้น เซ รั่ ม ใส่ ผม ยี่ห้อ ไหน ดี เครื่องสำอาง covermark สูตร หมัก ผม รองพื้น ชี ส กิน แคร์ ที่ ดารา เกาหลี ใช้ เครื่อง สํา อา ง ค์ bsc เครื่อง สํา อา ง ของ กิ ฟ ฟา รี น สูตร หมัก ผม แห้ง กรอบ รองพื้น บู เต้ แพ้ เครื่อง สํา อา ง รักษา เซ่ รั่ ม น้ำหอม ลัง โคม ผู้หญิง น้ํา หอม โคล เอ้ ซิก เนเจอร์ น้ำหอม ผู้ชาย 2020 น้ำหอม กลิ่น ผล ไม้ รองพื้น ซอง เซ เว่ น แป้ง ultima ii chloe โบว์ ครีม น้ำหอม กลิ่น แป้ง ติด ทน pantip ไน ท์ ครีม ถูก และ ดี เครื่อง สํา อา ง โม ชิ โม ชิ น้ำหอม บ ลู ชา แน ล เครื่องสำอาง สำหรับ คน เป็น สิว ส กิน แคร์ หน้า ใส ถูก และ ดี น้ํา หอม บ ลู เบอร์ รี่ ส กิน แคร์ อิน นิ ส ฟรี โลชั่น ดอกไม้ มาดาม ฟิ น สี ไหน หอม รองพื้น ผิว สวย เครื่อง สํา อา ง คุม มัน รีวิว ครีม บำรุง ผิว หน้า pantip 2019 ออม เนีย ม่วง ครีม ปอ ปิ๋ว ส กิน แคร์ ลิปสติก bt21 ครีม บํา รุ ง กลางวัน สมุนไพร เครื่องสำอาง น้ำหอม อ โร ม่า วิตามิน เสริม สร้าง ภูมิคุ้มกัน รองพื้น เนียน deesay เครื่องสำอาง แบรนด์ เน ม โล แลน หมัก ผม ส กิน แคร์ ตัว ไหน ใช้ ดี รองพื้น หน้า มัน วา กิ ว บุ ฟ เฟ่ เครื่อง สํา อา ง ใน โลตัส เครื่องสำอาง ค์ ผู้ชาย น้ำหอม ฉีด ผ้า น้ำหอม dkny ครีม บำรุง ผิว หน้า กลางคืน versace น้ำหอม ผู้ชาย แฟ รน ไช ส์ เครื่องสำอาง ออนไลน์ เครื่อง สํา อา ง ค์ sephora น้ำหอม เกรด เครื่องสำอาง ยี่ห้อ ไหน ดี ลบรอย แผล เครื่อง สํา อา ง ค์ แอ ม เว ย์ lancome miracle ราคา ส กิน แคร์ ชา เขียว น้ํา หอม มอง บ ลัง น้ำหอม ผู้หญิง 2018 ส กิน แคร์ หลัก ร้อย รองพื้น ไม่ เป็น คราบ สมุนไพร เครื่อง สํา อา ง viva la juicy ราคา รองพื้น คุม มัน ขั้น เทพ pantip hiruscar ลบรอย แผลเป็น บำรุง ผม เสีย ส กิน แคร์ เกาหลี ราคา ถูก รองพื้น รีวิว เครื่อง สํา อา ง vie รอง พื้นที่ ปกปิด ดี ที่สุด ใน เซ เว่ น เครื่อง สํา อา ง อา ร์ ตี้ เครื่อง สํา อา ง มี ยี่ห้อ อะไร บ้าง น้ำหอม dkny ส กิน แคร์ ลด หลุม สิว รองพื้น คน หน้า มัน เครื่องสำอาง คลินิก chanel รองพื้น ราคา น้ํา หอม มาดาม ฟิ น ครีม ทา ฝ้า ทา ก่อน หรือ หลัง ครีม บํา รุ ง รองพื้น innisfree ราคา เครื่อง สํา อา ง ค์ บ๊ อบ บี้ บ ราว น์ ส กิน แคร์ บํา รุ ง ผิว หน้า ให้ แข็งแรง โจ มา โลน อิง ลิ ช แพร์ ราคา แบ ล็ คม อ ร์ ลด สิว nyx รองพื้น บริษัท สวยงาม ส กิน แคร์ pantip jovina รีวิว บุ ฟ เฟ่ ถูก ๆ เครื่องสำอาง ค์ ผิว แพ้ ง่าย ส กิน แคร์ กา ร์ นิ เย่ ของ แต่งหน้า ใน เซ เว่ น แป้ง deesay nian รีวิว ทา ลด รอย แผลเป็น รองพื้น music flower รองพื้น เม เบ อ ลี น ส กิน แคร์ หน้า โทรม eternity น้ํา หอม maybelline fit me 128 รีวิว เครื่อง สํา อา ง น่า รัก ๆ เครื่องสำอาง แต่งหน้า ศพ เครื่อง สํา อา ง ค์ ไม่ ติด หน้า น้ํา หอม ลัง โคม กลิ่น ไหน หอม น้ำหอม burberry เครื่องสำอาง พา เลท รองพื้น sisley รองพื้น ฟิต มี ส กิน แคร์ it's skin เคา เตอร์ แบรนด์ เครื่อง สํา อา ง clinique happy for mens เครื่องสำอาง เคส ส กิน แคร์ ลด เลือน ริ้ว รอย ขายส่ง เครื่อง สํา อา ง ค์ มาดาม ฟิ น ของ ปลอม estee lauder รองพื้น ส กิน แคร์ ชา เขียว ราคา เครื่อง สํา อา ง ที่ เกาหลี maybelline fit me รีวิว เครื่องสำอาง ที่ ควร มี น้ำหอม บ ลู เบ อ รี่ ส กิน แคร์ ample n รองพื้น บู เต้ รองพื้น สํา ห รับ คน ผิว ค ล้ํา merrezca รองพื้น miss dior blooming bouquet ราคา king power บุ ฟ เฟ่ แลนด์ มาร์ค โจ มา โลน อิง ลิ ช แพร์ ราคา ส กิน แคร์ ผิว มัน 2020 เครื่อง สํา อา ง นิ ก ซ์ รองพื้น nars น้ำหอม 2020 น้ำหอม burberry her ดิ ออ ร์ จาด อ ร์ น้ำหอม ดี ว่า บูกา รี่ สี ม่วง ครีม ลบรอย แผลเป็น จาก การ ผ่าตัด รองพื้น ผิว แทน armani si passione ราคา dkny แอ ป เปิ้ ล เขียว เครื่อง สํา อา ง มิส น้ำหอม คือ รองพื้น merrezca skin up liquid foundation รีวิว ครีม ทา ผิว คน ท้อง ใช้ได้ น้ำหอม ผู้หญิง 2020 น้ำหอม ck รองพื้น ล อ ร่า เซ รั่ ม ผม เกาหลี รองพื้น ศรีจันทร์ เจ้า หญิง pantip ดูแล ผิว หน้า ผู้ชาย chanel coco 100ml ราคา เคาน์เตอร์ ผิว ผสม ส กิน แคร์ เครื่อง สํา อา ง bsc ดี ไหม ส กิน แคร์ รอย แดง armani น้ำหอม collection เครื่อง สํา อา ง บำรุง ผม เสีย dior blooming bouquet ราคา เครื่อง สํา อา ง ยก โหล ราคา ส่ง เครื่อง สํา อา ง แปล อังกฤษ miss rose ลิปสติก เครื่องสำอาง ค์ ออนไลน์ น้ํา หอม karmakamet madam fin ราคา รองพื้น lancome teint idole ส กิน แคร์ หน้า มัน เป็น สิว เซ รั่ ม บํา รุ ง ผม เสีย มาก ครีม ลบรอย ดํา จาก ยุง กัด ส กิน แคร์ 30 เครื่องสำอาง sasimi น้ำหอม ผู้ชาย 2019 รองพื้น ของ เนย โชติ กา รองพื้น jung saem mool รีวิว ทำ เครา ติ น ผม เครื่อง สํา อา ง ของ เนย โชติ กา รองพื้น moshi moshi คลินิก เครื่อง สํา อา ง รองพื้น ไม่ ติด หน้า เครื่องสำอาง แต่งหน้า ศพ น้ำหอม ยั่ว เย ชิ เซ โด้ ครีม บํา รุ ง nars sheer glow foundation รีวิว รองพื้น เซ เว่ น pantip น้ำหอม perfume เครื่อง สํา อา ง novo ประเทศ ลบรอย อีสุกอีใส น้ำหอม รถยนต์ pantip นา เซ บุ ฟ เฟ่ รองพื้น โจ วี น่า ครีม ทา หน้า คน แพ้ ง่าย การ ทํา เครา ติ น ผม ส กิน แคร์ ที่ ให้ ความ ชุ่มชื้น jovina รองพื้น ครีม ลด รอย สิว hiruscar ทา ลบรอย แผลเป็น fit me แป้ง บุ ฟ เฟ่ ซิ ส เลอ ร์ กลิ่น น้ํา หอม ผู้หญิง เฟ รน ชาย เครื่อง สํา อา ง เครื่อง สํา อา ง dolce gabbana ck one 100ml ราคา เซ รั่ ม hiisees สี มา ธานี บุ ฟ เฟ่ รองพื้น estee lauder ราคา ส ปา ผม เครา ติ น แบรนด์ vie cosmetics nyx รองพื้น รีวิว รองพื้น nyx ส กิน แคร์ ผิว มัน ขาด น้ำ 2018 ส กิน แคร์ ยุโรป น้ำหอม วิคตอเรีย บุญ มี ส กิน แคร์ ครีม ญา ญ่า ส กิน แคร์ ดี ไหม ขายส่ง เครื่อง สํา อา ง แบรนด์ jo malone กลิ่น ไหน หอม ส กิน แคร์ แพง pantip bourjois รองพื้น ครีม ทา หน้า กลางคืน ยี่ห้อ ไหน ดี เครื่อง สํา อา ง สมัย ก่อน ที่ ทา รอย แผลเป็น เครื่องสำอาง คลีนิค รองพื้น ศรีจันทร์ รีวิว lancome teint idole ultra wear รีวิว ส กิน แคร์ แพง pantip เครื่อง สํา อา ง ยูนิคอน รองพื้น ter ดูแล ผิว หน้า ผู้ชาย น้ํา หอม ผู้ชาย pantip cosmetic เครื่อง สํา อา ง รองพื้น เคาน์เตอร์ แบรนด์ 2019 เครื่องสำอาง ค์ ชา แน ล เครื่อง แต่งหน้า ของ ผู้ใหญ่ ครีม บํา รุ ง หน้า คน เป็น สิว ส กิน แคร์ vit c ขาย น้ำหอม แท้ เคา เตอร์ แบรนด์ เครื่อง สํา อา ง chanel chance สี เขียว ครีม บํา รุ ง ผิว หน้า คน เป็น สิว แนะ นํา ส กิน แคร์ เกาหลี วดี ส กิน แคร์ พัน ทิป ของขวัญ เครื่อง สํา อา ง เครื่อง สํา อา ง เครื่อง สํา อา ง ค์ pullman บุ ฟ เฟ่ น้ำหอม bsc เครื่องสำอาง novo ดี ไหม รองพื้น ศรีจันทร์ เครื่อง สํา อา ง catrice ส กิน แคร์ ผิว เป็น สิว เครื่อง สํา อา ง ของ กิ ฟ ฟา รี น น้ำหอม gucci flora คลี นิ ก ข์ clinique ครีม ทา หน้า ผู้ชาย แพ้ ง่าย ยา ลด เลือน รอย แผลเป็น ลบรอย แผลเป็น dermatix เครื่อง สํา อา ง จาก สมุนไพร น้ำหอม ติด รถยนต์ เครื่อง สํา อา ง ค์ bys เครื่องสำอาง ชาย แบรนด์ 3ce ส กิน แคร์ ฟื้นฟู ผิว หน้า 10 ส กิน แคร์ แบรนด์ เครื่อง สํา อา ง เกาหลี 2020 bvlgari สี ม่วง versace pour homme ราคา bt21 เครื่อง สํา อา ง เครื่อง สํา อา ง naree เครื่อง สํา อา ง ยอด ฮิต ส กิน แคร์ ล้าง หน้า น้ํา หอม ยิ ป แซง พัน ทิป เครื่อง สํา อา ง hourglass อ่าน ว่า รองพื้น marc jacob รองพื้น โฮ ยอน เซ รั่ ม เครา ติ น เมนู เดลิ เว อ รี่ รองพื้น เซ เว่ น ผิว ค ล้ํา ส่วนผสม ครีม ทา หน้า viva la juicy ราคา ส กิน แคร์ the face shop ส กิน แคร์ คน เป็น สิว ผิว มัน ทา เซ รั่ ม แล้ว ต้อง ทา ครีม ไหม เครื่อง สํา อา ง เอ ลิ เซ่ ดูแล ผม น้ำหอม dior jadore ราคา เครื่องสำอาง เคส วิธี ทํา เครา ติ น ร้อน ครีม รองพื้น สำหรับ คน ท้อง เครื่อง สํา อา ง ค์ dior ครีม ญา ญ่า ส กิน แคร์ พัน ทิป คั ฟ เวอร์ มาร์ค รองพื้น รองพื้น revlon ปลอม น้ำหอม dior ราคา เครื่อง สํา อา ง จี น่า แก รม ส กิน แคร์ ขนาด ทดลอง รองพื้น คุม มัน เซ เว่ น น้ํา หอม ดิ ออ ร์ ผู้หญิง ขายส่ง เครื่องสำอาง อาหาร เสริม ครีม ลบรอย แผลเป็น ใน เซ เว่ น เค รื่ อ งาำ อา ง ทำ ผม สวย ๆ เครื่อง สํา อา ง sis2sis เครื่อง สํา อา ง ค์ ลัง โคม เครื่อง สํา อา ง เบื้องต้น ส กิน แคร์ 60 กลิ่น น้ำหอม รองพื้น deesay nian รีวิว รองพื้น bourjois บุ ฟ เฟ่ ใกล้ ๆ eau คือ ส กิน แคร์ laneige ขายส่ง น้ำหอม แบรนด์ รองพื้น mille ยา ทา เล็บ jill stuart รองพื้น คั ฟ เวอร์ มาร์ค jean miss fantasia รองพื้น innisfree เครื่อง สํา อา ง konvy น้ำหอม กลิ่น กาแฟ รองพื้น sisley แป้ง deesay nian รีวิว บุ ฟ เฟ่ pullman รองพื้น giorgio armani เครื่อง สํา อา ง 20 บาท รองพื้น giorgio armani เครื่อง สํา อา ง sis2sis sivanna ขายส่ง น้ำหอม ปรับอากาศ รองพื้น 2020 แต่งหน้า ใส ๆ ไม่ ใช้ รองพื้น ลบรอย แผลเป็น เด็ก เซ รั่ ม บํา รุ ง ผม ยาว ท รี ท เม้น ท์ ผม เสีย zhe รองพื้น น้ํา หอม ผู้ชาย pantip ส กิน แคร์ เกาหลี pantip 2019 เครื่อง สํา อา ง ค์ dior น้ำหอม ติด ทน นาน ครีม ทา หน้า สํา ห รับ ผิว แพ้ ง่าย เครื่องสำอาง จาก ธรรมชาติ น้ำหอม ชา แน ล ราคา เคาน์เตอร์ 2019 น้ํา หอม ออ เร น ทอ ล น้ำหอม bsc ส กิน แคร์ v น้ำหอม ฉีด ผม เครื่อง สํา อา ง คุม มัน บํา รุ ง ขน คิ้ว ครีม ญา ญ่า ส กิน แคร์ พัน ทิป เมคอัพ ผู้ชาย ส กิน แคร์ ลด รอย ดำ จาก สิว รองพื้น revlon รีวิว chloe โบว์ ครีม pantip ราคา เครื่อง สํา อา ง อ้วน รี เทิ ร์ น เซ รั่ ม ใส่ ผม ครีม ทา ผิว เกาหลี ยี่ห้อ ไหน ดี dbaleshop เครื่องสำอาง ออ เร น ทอ ล น้ำหอม zara 2019 เครื่อง สํา อา ง ที่ ควร มี 2019 ราคา เครื่อง สํา อา ง ที่ เกาหลี เครื่องสำอาง คลีนิค คอน วี่ เครื่อง สํา อา ง ส เปร ย์ น้ำแร่ เครื่องสำอาง ติด ทน รองพื้น ล อ ร่า ck กลิ่น ไหน หอม ผู้หญิง เซ รั่ ม โอ เล ย์ กลางคืน ครีม บํา รุ ง ผิว หน้า นี เวี ย ไน ท์ ครีม ถูก และ ดี แบรนด์ เครื่อง สํา อา ง ดัง ๆ ทา ขอบ ตา ดํา แป้ง พัฟ วิคตอเรีย แพ้ เครื่องสำอาง ค์ น้ำหอม ใส่ รถ ขายส่ง ส กิน แคร์ เครื่อง แต่งหน้า ของ ผู้ใหญ่ เจ ล บำรุง ผิว chloe โบว์ ครีม น้ำหอม lanvin สี ม่วง หอม มั้ ย เครื่อง สํา อา ง อิ ลิ เซ่ ส กิน แคร์ คุม มัน รองพื้น ไม่ ติด หน้า กลิ่น น้ํา หอม ผู้หญิง ที่ ผู้ชาย ชอบ ที่ บํา รุ ง ใต้ ตา lancome น้ำหอม เครื่องสำอาง ที่ ใช้ แต่งหน้า เจ้าสาว แป้ง deesay nian รีวิว น้ำหอม ซิ่ง รองพื้น mti chanel coco mademoiselle ราคา น้ำหอม แบรนด์ ผู้ชาย น้ำหอม ยก ขา ของ แท้ เครื่อง สํา อา ง nee cara เครื่อง สํา อา ง clio เครื่อง สํา อา ง ถูก และ ดี pantip น้ำหอม miniso เทียบ chanel mademoiselle ราคา น้ํา หอม ดิ ออ ร์ เครื่องสำอาง ค์ nars ส กิน แคร์ ลด รอย สิว ใน เซ เว่ น ยา ลด รอย แผลเป็น ที่ หน้า รองพื้น shu uemura unlimited บุ ฟ เฟ่ แถว ปิ่น เกล้า etude house ราคา เกาหลี ส กิน แคร์ ที่ ใช้ ดี เครื่องสำอาง ysl pantip ส กิน เเ ค ร์ ผิว เเ พ้ ง่าย ครีม ลิ นา ส กิน แคร์ เครื่อง สํา อา ง วา เลน หน้า แห้ง ก ร้าน เซ รั่ ม บำรุง ผม วิธี ลบรอย แผลเป็น บน หน้า รองพื้น คุม มัน ยี่ห้อ ไหน ดี ครีม บำรุง เกาหลี เค รื้อ ง สำอาง ราคา เครื่อง สํา อา ง chanel แป้ง pony effect jo malone กลิ่น ผู้ชาย บํา รุ ง ผิว กาย เซ รั่ ม บำรุง ผม ทำ สี เครื่อง สํา อา ง เค้า เตอร์ แบ รน น้ํา หอม บ ริ ท นี ย์ ส เปีย ร์ น้ำหอม boss น้ำหอม miniso เทียบ รีวิว แป้ง ศรีจันทร์ เจ้า หญิง วิธี มัด ผม ดัง โงะ ท รี ท เม้น ท์ ผม หอม น้ำหอม boss วิธี ทํา เครา ติ น ร้อน ส กิน แคร์ ดี ที่สุด สุร นุช ส กิน แคร์ redsun บุ ฟ เฟ่ 2563 น้ำหอม กลิ่น ครีม บำรุง ผิว หน้า สำหรับ เด็ก ขาย น้ำหอม แท้ เครื่อง สํา อา ง สาย ฝ อ รองพื้น แบบ ซอง น้ำหอม ck ผู้ชาย ysl รองพื้น tom ford น้ำหอม บุ ฟ เฟ่ ราคา ไม่ แพง เครื่อง สํา อา ง ซอง เซ เว่ น armani code ราคา น้ำหอม บอส เครื่องสำอาง nars pantip แต่งหน้า ให้ ติด ทน นาน โลชั่น ดอกไม้ มาดาม ฟิ น สี ไหน หอม เครื่องสำอาง เอ ส เต้ ส กิน แคร์ ลด รอย ดำ จาก สิว รองพื้น คา แรง เครื่อง สํา อา ง คา ร์ มา ร์ ท รีวิว แป้ง zhe เครื่อง สํา อา ง ที่ ควร มี 2019 เครื่องสำอาง คลีนิค เครื่อง สํา อา ง ค์ แอ ม เว ย์ น้ำหอม ดิ ออ ร์ รองพื้น เจ้า หญิง ศรีจันทร์ ส กิน แคร์ เกาหลี ราคา ถูก วิคตอเรีย ซีเคร็ท โลชั่น โปร เครื่องสำอาง รีวิว รองพื้น ถูก และ ดี วิตามิน อะไร ละลาย ใน น้ํา ท รี ท เม้น ท์ ผม เสีย รีวิว รองพื้น nars เครื่อง สํา อา ง ติด ทน บุ ฟ เฟ่ อร่อย ครีม ผิว หน้า ขาว ขวด น้ำหอม เครื่อง สํา อา ง shu uemura รองพื้น กิ ฟ ฟา รี น น้ำหอม perfume ส กิน แคร์ กู้ ผิว รองพื้น กัน น้ำ เซ เว่ น ส กิน แคร์ ยอด นิยม ครีม บํา รุ ง หน้า ชาย รองพื้น 4u2 รีวิว ครีม บํา รุ ง หน้า ตอน เช้า น้ำหอม กลิ่น ผู้ชาย ยา ลบรอย ดํา จาก แผล รองพื้น innisfree burberry her pantip ครีม รองพื้น mti ราคา จิ ออ จิ โอ อา มา นี่ น้ํา หอม พ รี ออ เด อ ร์ ส กิน แคร์ เกาหลี เครื่อง สํา อา ง กิน ได้ ที่พัก พร้อม อาหาร บุ ฟ เฟ่ บุ ฟ เฟ่ ลาดพร้าว 101 โลชั่น มาดาม ฟิ น ราคา เครื่อง สํา อา ง ของ กิ ฟ ฟา รี น น้ํา หอม cute press ครีม ปรับ สี ผิว หน้า รองพื้น คุม มัน 2020 ครีม แต้ม รอย แผลเป็น รองพื้น ลู เซี ย เครื่อง สํา อา ง แปล อังกฤษ น้ำหอม gucci เซ รั่ ม ใส่ ผม ยี่ห้อ ไหน ดี แป้ง เม ย์ เบ ล ลี น ฟิต มี รองพื้น fit me แบบ ซอง เครื่อง สํา อา ง supermom ครีม ปรับ สี ผิว หน้า โจ มา โลน ราคา ส กิน แคร์ หลอด สีชมพู รองพื้น ter น้ํา หอม อา มา นี่ ผู้ชาย รองพื้น fit me ราคา ลิปสติก ราคา ส่ง สํา เพ็ง เครื่องสำอาง แท้ นำ เข้า เครื่องสำอาง เกาหลี รองพื้น อิน นิ ส ฟรี ส กิน แคร์ 2020 ผู้ชาย ชา ริ ยา ส กิน แคร์ ดี ไหม ครีม ทา รอบ ดวงตา pantip ครีม ทา หน้า ก่อน นอน ผู้ชาย pantip น้ำหอม ขายส่ง น้ำหอม สำ เพ็ง ราคา ถูก ส กิน แคร์ หน้า ใส ไร้ สิว เซ เว่ น ขวด น้ำหอม
          ส ครับ มะขาม ตัว ไหน ดี| รักษา รอย ดํา แผลเป็น| ครีม หน้า ขาว ลด ฝ้า กระ จุด ด่าง ดํา| เล็บ เจ ล ลาย กา แล็ ก ซี่| ลาย เล็บ เจ ล สวย ๆ 2019 สี นู้ ด| ส ครับ ขัด หน้า เซ เว่ น| รีวิว ลด รอย แดง| ครีม รอย แดง| labmade เซ รั่ ม| scrub หน้า pantip| ครีม ลด รอย ดํา จาก สิว เกาหลี| รีวิว ครีม ลบรอย ดํา จาก สิว| รักษา จุด ด่าง ดํา ที่ หลัง| ส ครับ มะขาม watson| ครีม รักษา ฝ้า ใบ บัวบก| ครีม ผู้ชาย ใช้ แล้ว หน้า ขาว| โฟม ล้าง หน้า แก้ ฝ้า ส มู ท อี| ลาย เล็บ เจ ล สี ม่วง พาส เท ล| ครีม แก้ รอย สิว ใน เซ เว่ น| ครีม แก้ ฝ้า หัว ไช เท้า| ครีม แต้ม รอย สิว ใน เซ เว่ น| ต่อ ขนตา นาคนิวาส| เซ รั่ ม อะไร ใช้ แล้ว หน้า ขาว ใส| ครีม รักษา ฝ้า หนวด| ยา แต้ม รอย แผลเป็น สิว| ทา แก้ ฝ้า| ครีม เซ เว่ น ลด รอย สิว pantip| ครีม ทา ฝ้า อะไร ดี ที่สุด| ครีม ลบรอย ดํา pantip| ส ครับ ไพล สด pantip| ทำ ส ครับ หน้า| ส ครับ มะขาม อิ นาง| ครีม พอก หน้า ใส| เซ รั่ ม รอย แดง| ครีม หน้า ขาว ลด ฝ้า กระ จุด ด่าง ดํา| ครีม รักษา ฝ้า โปร วา เมด| หน้า มี รอย ดํา จาก สิว| ครีม รักษา ฝ้า eucerin| ครีม แต้ม รอย สิว ใน เซ เว่ น| ครีม ลอก หน้า ขาว ใส| ครีม เซ เว่ น ลด สิว pantip| หน้า มี จุด ด่าง ดํา จาก สิว| แก้ ฝ้า ยัน ฮี| เล็บ เจ ล ฝัง ดอกไม้| ลด รอย ด่าง ดํา บน ใบหน้า| ครีม ขาว กระจ่าง ใส| ครีม เต้าหู้ sana สี ขาว ราคา| ผลิตภัณฑ์ ลด ฝ้า กระ| รอย สิว รอย ดำ| ครีม ซอง หน้า ขาว pantip| ส ครับ ผิว กิโล| ครีม หน้า ขาว ใส เร่ง ด่วน| ครีม ซอง เซ เว่ น ลด รอย ดํา จาก สิว| แบบ เล็บ เจ ล พาส เท ล| ลาย เล็บ เจ ล ผิว แทน| ครีม รักษา สิว รอย สิว เซ เว่ น| ยา ทา แผลเป็น puricas| labmade เซ รั่ ม| ส ครับ ผิว 2020| ลด รอย ดํา eucerin| ครีม ทา ฝ้า ลึก| ยา ทา แผลเป็น puricas| ส ครับ clarins| ส ครับ มะขาม watson|